Ari Guðjónsson - kvikmyndablogg

Kvikmyndafræði 2007-08

2008-04-16T17:46:00.000-07:00

Jæja þá er lokaprófið í kvikmyndafræðum búið og því vel við hæfi að fjalla aðeins um veturinn.

1. Blogg
Það var ljóst frá upphafi að bloggfaktorinn yrði mikilvægur hluti af faginu og snemma myndaðist mikil stemmning í bloggheimum þar sem allir kappkostuðu við að ná 30 haustannarfærslunum sínum. Þetta var skemmtilegur hluti af námskeiðinu enda fylgdi honum mikið frelsi; menn máttu blogga um hvað sem þeir vildu hvenær sem þeir vildu. Reyndar var ætlast til þess að menn blogguðu um ákveðanar skyldumyndir en seinna kom fram að það væri óþarfi nema maður hefði ekki mætt í tímann þegar myndin var sýnd og vildi fá skrópið sitt fellt niður. Í upphafi sagði Siggi Palli að nóg væri að skrifa 30 færslur á hverri önn sem væru aðeins 10 línur hver. Það kom strax í ljós að þetta var allt of lár standard enda byrjaði Bóbó strax að bomba niður 1000+ orða færslum - aðrir fylgdu svo í kjölfarið. Það sást svo þegar gefnar voru einkunnir fyrir haustannarbloggin að einu verðlaunin sem menn fengu fyrir þennan auka metnað voru plúsar sem bættust við tíuna þeirra. Það var svo sem ekkert hægt að refsa öðrum fyrir það að aðrir væru metnaðarfyllri en ætlast var til og því var tekið í notkun þetta snilldarkerfi á vorönn. Ég er mjög sáttur með það því nú uppskera menn nákvæmlega eins og þeir sá. Þannig á það að sjálfsögðu að vera auk þess sem þetta er mun skilvirkara en þó meiri vinna fyrir kennarann. Ég hvet Sigga Palla samt til að halda sig við nýja kerfið á næsta ári ef hann ætlar aftur að kenna kvikmyndafræði næsta vetur.

2. Bíósyníngar
Bíósýningar í vetur voru með tvennum hætti; annars vegar voru hópferðir á íslenskar myndir í bíó og hins vegar valdi Siggi Palli myndir sem við horfðum á eftir skóla á mánudögum/miðvikudögum (fyrir utan tvö skipti; einu sinni fékk lýðræðið að ráða og einu sinni fékk Bjarki Ómarsson að ráða). Tímasetningin á þessum bíósýningum verður að teljast stór galli þar sem þær voru utan stundatöflu. Það getur oft komið fyrir að menn eru að vinna eftir skóla eða að sinna öðrum verkefnum. Ég missti t.d. af nokkrum myndum á vorönn vegna stuttmyndagerðar, prófa í öðrum fögum og Morfís æfinga og sumar þessara mynda hef ég ekki enn náð að sjá, t.d. Man Bites Dog, Suspiria og The Taste of Tea. Flestar myndirnar sem ég sá voru hins vegar mjög góðar þrátt fyrir undantekningar á borð við Funny Games. Svo eru Notorious og 8 1/2 ekki skemmtilegustu myndir í heimi en ég skil af hverju þær voru sýndar vegna áherslunnar sem er lögð á þær í Film Directing Fundamentals. Það er samt eigilega möst að koma þessum bíósýningum einhvern veginn fyrir á stundaskrá. Það getur ekki verið það erfitt að sannfæra Yngva um að hafa þrefaldan tíma einhvern morguninn og síðan einn tvöfaldan og einn einfaldan. Það yrði námskeiðinu a.m.k. mjög til hagsbóta ef þessu yrði komið í kring.

3. Riff kvikmyndahátíð
Riff kvikmyndahátíðin var semí sköll fyrir mig. Ég hef ekkert út á það að setja að hún hafi verið liður í námsekiðinu en það hefði mátt vara okkur við því að sumar myndirnar gætu orðið skelfilega lélegar og jafnvel sýndar í ömurlegum gæðum. Ég byrjaði t.d. á því að fara á myndinu Hiena sem er bæði vandræðalega léleg mynd og var sýnd í fráleitum gæðum. Síðan fór ég á danska mynd sem ég man ekki hvað heitir og hún var þó skömminni skárri. Þau mistök að velja þessar myndir verða þó að skrifast algjörlega á sjálfan mig enda renndi ég nokkuð blint í sjóinn með að fara á þær. Ég hefði átt að vinna mína heimildavinnu áður þ.e.as. hvað varðar gæði myndanna sjálfra ekki MovieCam útgáfuna sem var sýnd í Regnboganum. Ef ég man rétt voru engir tímar þegar Riff hátíðin var í gangi og fannst mér hún góð leið til að brjóta námskeiðið aðeins upp. Kennarinn mætti samt mæla með ákveðnum myndum og vara við öðrum ef hann þekkir eitthvað til.

4. Stuttmynd á haustönn + klippiverkefni
Stuttmyndin á haustönn var skemmtilegt tækifæri fyrir okkur til að fá að kynnast myndavélinni og Triple-Take tækninni. Vissulega var erfitt að gera bíómynd nánast án allrar eftirvinnslu en þetta var mikilvægt að við hefðum prófa að handfjatla myndavélina fyrir seinni stuttmyndina okkar og þetta var sniðug leið til þess. Útkoman á þessum myndum varð misjöfn en flestir kröfsuðu sig vel út úr þessu. Sérstaklega þótti mér Efterfölgeren góð mynd. Það var síðan stórsniðugt að mörgu leyti að láta klippiverkefnið vera þess eðlis að við fengum að klippa þessa mynd mörgum mánuðum eftir að við gerðum hana. Allir hópar pirruðu sig sennilega yfir einhverjum smáatriðum sem voru í myndinni upphaflega en nú fengum við tækifæri til að laga þau. Það var hins vegar mismikið sem þurfti að laga til eftir hópum og verkefnið var því ekki jafnviðamikið fyrir alla. Þar að auki vantaði bút úr okkar mynd inn í klippiforritið þannig að hún kom frekar kjánlega út í einu atriðinu.

5. Leikstjóraheimsóknir
Það var gaman að fá leikstjóra þeirra íslensku mynda sem við höfðum séð í heimsókn enda sköpuðust oft heitar umræður. Leiðinlegasta heimsóknin var þó klárlega þegar Guðný Halldórsdóttir kom og drullaði síðan yfir það seinna opinberlega að engin stelpa hefði verið í tímanum. Femininstinn Guðný hefur sennilega lítið hugsað út í það, heimsku sinnar vegna, að fagið væri valfrjálst og ástæðan fyrir því að enginn stelpa væri þarna var sú að engin stelpa hafði áhuga á því. Ég legg til að Guðný verði ekki fengin í heimsókn aftur. Það var hins vegar áhugavert að fá Björn eldri og Gunnar leikstjóra Astrópíu í heimsókn og það hefði verið gaman ef Baltasar hefði komist líka. Þetta er klárlega liður í námskeiðinu sem ætti að halda áfram með.

6. Seinni stuttmyndin
Ég er nú þegar búinn að senda frá mér tvær færslur á stuttum tíma um þessa seinni stuttmynd þannig að ég veit ekki hvað ég þarf að segja mikið um hana að svo stöddu. Mér fannst allavega mjög gaman að fá tækifæri til að gera stuttmynd en miðað við metnað og vinnu sem ég og félagar mínir lögðum í myndina finnst mér við ekki hafa uppskorið eins og við sáðum. Nú er ég ekki að segja að 9 sé slæm einkunn en ég er ósáttur með okkur einkunn í samanburði við aðrar mun lélegri myndir sem var augljóslega lögð mun minni vinna í.

7. Lokaprófið
Það verður að segjast alveg eins og er að þetta lokapróf er svartur blettur á námskeiðinu. Siggi Palli hefur varið prófið með því að segja að Yngvi banni próflausa áfanga en samt hefur tölvufræði í 4. bekk (sem er stúdentsfag) verið próflaus áfangi síðustu tvö ár og byggist lokaeinkunnin því á símati. Það er því greinilega búið að setja fordæmi fyrir próflausum áföngum og eiitthvað fag ætti að vera próflaust þá er það kvikmyndafræði. Einkunninn á prófinu er engan veginn í samræmi við þá vinnu sem við höfum lagt í fagið í vetur og í raun er það hlægilegt að hún skuli gilda til jafns við námseinkunnina. Prófið var reyndar mjög sanngjarnt að öllu leyti nema því hvað það var hræðilega langt. Það hefði verið fínt ef þetta hefði verið 3 tímar en ég vona að Siggi Palli taki mið af því hversu langt prófið er þegar hann gefur einkunn fyrir það (og þá er ég sérstaklega að tala um 40% spurninguna).

8. Annað
Í heildina litið er ég mjög sáttur með fagið eins og það var í ár. Tímarnir voru vel nýttir, efnið var við skemmtilegt, það var rétt ákvörðun að láta okkur ekki lesa einhverja doðranta um kvikmyndasöguna og það var gaman að fá að kynnast kvikmyndagerð af eigin reynslu. Það eina sem ég hef út á þetta að setja (fyrir utan athyglisverða einkunnagjöf fyrir sinni stuttmyndina) er eins og áður hefur komið fram: tími á bíósýningum og lokaprófið. Ég vona fyrir hönd þeirra sem munu leggja stund á þetta fag næsta vetur og það verði a.m.k. reynt að koma vitinu fyrir Yngva í þessum efnum. Ég efa stórlega að það sé svona rosalega erfitt.

Annars hef ég ekkert annað að segja nema takk fyrir veturinn og takk fyrir mig!

Ari Guðjónsson

Um athyglisverða einkunnagjöf Sigurðar Páls Guðbjartssonar

2008-04-16T17:44:00.001-07:00

Fyrr í kvöld birti Siggi Palli einkunnir fyrir stuttmyndirnar á heimasíðunni sinni. Þær voru sem hér segir:

0:15 – 10

Look Around You – 9

Endurfundir – 8,5

Syndir feðranna – 8,5

Númer 46 – 9,5

Eins og sjá má fékk myndin sem við í Ólumpíuliðinu gerðum lægstu einkunn (ásamt Endurfundum) og var t.d. lægri en mynd Bjarka Ómarssonar og félaga, Look Around You. Á þetta má líta.

Fyrsta skrefið í ferlinu var að skila handriti að stuttmyndinni. Einn hópur skilaði handritinu á réttum tíma og hann fékk lægstu einkunn. Einn hópur skilaði handriti sem var ekki notast við því að eigin sögn nenntu þeir ekki að fylgja því. Þessi hópur fékk hæst einkunn. Áður höfðum við farið yfir það hvernig á að byggja upp handrit og þar voru eftirfarandi atriði lögð til grundvallar:

Undirbúið atburðarásina með því að sýna söguhetjuna við eðlilegar aðstæður.
Kynnið hvatann til sögunnar. Hvatinn getur verið hvað sem er, en hann verður að hafa sýnileg áhrif á söguhetjuna, því hann hrindir atburðarásinni af stað.
Byggið upp atburðarásina með röð atburða þar sem söguhetjan reynir að yfirstíga hindranir sem hindra hann í að ná markmiði sínu (meginhvötinni). Hindranirnar ættu sífellt að verða stærri, þangað til hámarkinu er náð.
Ljúkið atburðarásinni þannig að söguhetjunni takist eða mistakist.
Ljúkið handritinu á stuttri senu (eða einu skoti) sem sýnir aðstæður söguhetjunnar í lok myndar.

Önnur myndanna sem fékk lægstu einkunn, Syndir feðranna, var eina myndin til að fylgja þessum reglum og þeim var fylgt nákvæmlega. Enginn þeirra mynda sem fékk hærri einkunn en Syndir feðranna fór eftir þessum reglum og flestar voru þær langt frá því.

Skv. wikipedia eiga stuttmyndir að vera 20-40 mínútna langar skv. evrópskum stöðlum. Enginn myndanna náði þessari lengd en ein mynd var þó nálægt því og það var Syndir feðranna sem er 17 mínútur að lengd. Flestar aðrar myndir voru ca. 10 mínútum styttri og hæst dæmda myndin var 8 mínútur. Ef ég man rétt var myndin Look Around you aðeins 4-5 mínútur en það dugði samt til þess að fá 9 þrátt fyrir að lengd myndarinnar væri aðeins rétt rúmur þriðjungur af lengd Synda feðranna.

Það var augljóslega lögð mest vinna í að gera vel leikna mynd hjá okkur í Ólympíuliðinu. Við fengum tvo mjög góða utanaðkomandi leikara í tvö af stærstu þremur hlutverkunum og svo stóð Bóbó líka fyrir sínu og vel það. Ég ætla ekkert að vera að name-droppa neina sem stóðu sig illa í öðrum myndum en þeir taka bara til sín sem eiga.

Hvað varðar klippingu og önnur tækniatriði þá stóðu 0:15 menn sig klárlega langbest þar. Ýmislegt hefði mátt fara betur hjá okkur í Ólympíuliðinu en ekkert var það stórvægilegt að ekki hafi verið hægt að búast við því frá strákpjökkum sem eru nýbúnir að læra á klippiforritið með fikti. Þessi þáttur hefur augljóslega vegið miklu þyngra en allir aðrir við einkunnagjöf Sigga Palla en þrátt fyrir að hann væri eingöngu hafður til tilsjónar þá er 8,5 ekki sanngjörn einkunn miðað við einkunnir annarra mynda.

En hvað nefnir Siggi Palli sem styður það að Syndir feðranna fái lægstu einkunn? Kíkjum á brot af því:

Hér var ýmislegt sem virkaði ekki alveg. Þetta er hiklaust efni í skemmtilega mynd, en einhvern veginn fannst mér eins og það vantaði eitthvað upp á heildarmyndina.

Það að segja „að eitthvað vanti upp á heildarmyndina“ verður að teljast einkennileg athugasemd. Eins og áður kom fram var farið nákvæmlega eftir uppbyggingu á handriti sem farið var yfir í tíma einmitt til þess að heildarmyndin skilar sér. Hvert einasta atriði leiðir af öðru og öll atriðin hafa tilgang sem er svo mikilvægt skv. Robert McKee. Hugsanlega var upphafsatriðið þó í lengri kantinum en það hafði svo sannarlega tilgang.

Hvaða tilgangi gegndi t.d. upphafssenan? Hvernig fleytti hún handritinu áfram?

Hérna koma aftur tvær einkennilegar spurningar enda er þeim báðum auðsvarað: Upphafsenan gegndi þeim tilgangi að sýna aðalpersónu myndarinnar við eðlilegar aðstæður eins og á að gera og hún fleytir handritinu áfram að því leyti að aðalpersónan fær símtal í lok atriðisins þar sem honum er tilkynnt að faðir hans sé látinn. Sagan sem var sögð hefði þó kannski mátt vera aðeins styttri en við nenntum bara ekki að hengja okkur í einhverju mínútuspursmáli.

Sama hvað ég pæli í því þá skil ég ekki af hverju hljóðvinnslan í bílasenunni
ætti að þykja fyndin eða sniðug. Í fyrsta lagi má setja spurningamerki við það að klippa alltaf yfir á pokann í einræðu aðalpersónunnar - það er ekki eins og við séum forvitin um viðbrögð pokans við ræðunni (mér fannst það samt alveg virka). En af hverju í ósköpunum að nota annað umhverfishljóð í skotunum af pokanum -þótt það sé gert viljandi þá virkar það samt viðvaningslega á mig.

Það var augljóst að hljóðvinnslan í bílasenunni var sniðug vegna þess að hún skapaði ákveðna vandræðalega stemmningu milli feðganna sem var vel við hæfi vegna aðstæðnanna sem var pabbinn var búinn að koma syni sínum í. Það að klippa alltaf yfir á líkpokann gerði þögnina enn óþægilegri sem var einnig vel við hæfi vegna þess hversu óþægilega syninum leið og það versnaði bara með hverri mínútu í bílnum. Síðan skil ég ekki af hverju það er “sett spurningamerki” við það tiltekna atriði bara til að til að segja í næstu setningu “mér finnst það samt alveg virka”. Annað umhverfishljóð kom einnig inn í það að gera stemmninguna óþægilega af ofangreindum ástæðum.

Bottom line: Við Ólympíuliðsmenn eyddum gríðarlega miklum tíma og vinnu í það að gera myndina sem besta. Við vorum lengi að skrifa handritið því við vildum að það stæðist allar formkröfur, yrði ekki samhengislaust, samtölin yrðu ekki heft o.s.frv. Til að mynda var fyrsta uppkastinu sem skrifað var nánast eytt algjörlega og það skrifað nokkrum sinnum upp á nýtt og svo breytt smávægilega við tökur til að fullkomna það algjörlega. Við fengum bestu leikarana innan veggja skólans til að leika í myndinni okkar til að tryggja góðan leik. Við kunnum nánast ekkert á Final cut áður en við klipptum myndina en náðum samt að krafsa okkur fram úr þessu og skila klippingu og hljóðvinnslu ágætlega frá okkur. Þar að auki lögðum við líka áherslu á smáatriði og fórum t.d. í retakes þegar við sáum að það vantaði örfá stutt skot hér á þar upp á heildarmyndina. Við hefðum getað gert 4-8 mínútna mynd sem hefði ekki staðist neina af kröfunum um handritagerð, verið illa leikin og með heftum samtölum. Síðan hefðum við líka getað fengið eitthvað klippinörd til að sjá um klippinguna og aðra eftirvinnslu? Hefði það skilað okkur hærri einkunn? Ja maður spyr sig…

Siggi Palli hlýtur að átta sig á því að það er eitthvað bogið við þessa einkunnagjöf hans og það verður fróðlegt að sjá hver viðbrögð hans verða: Mér dettur tvennt í hug:

Hann tekur mark á athugasemdum okkar og sér að einkunnin sem við fengum var ekki sanngjörn. Í kjölfarið hækkar hann okkur um einn heilan og biðst afsökunar.
Hann dettur í bullandi afneitun og ver einkunnirnar sínar með kjafti á klóm. Segir að við séum bara að væla og minnir á þegar Bjarki Ómarsson vældi yfir því að hafa bara fengið 3 stig fyrir bloggfærslu hér í den.

Nú er bara að bíða og sjá..

Moulin Rouge

2008-04-16T16:34:00.001-07:00

Það er ekki oft sem maður sér góðar söngva- eða dansamyndir en Moulin Rouge er stór undantekning þar á. Myndin kom út árið 2001 og er leikstýrt af Baz Luhrman sem gerði einnig Romeo + Juliet frá árinu 1996. Í aðalhlutverkum skartar myndin stórstjörnunum Ewan McGregor og Nicole Kidman.

Myndin fjallar um fátæka rithöfundinn Christian (Ewan McGregor) og hefðarvændiskonuna Satine (Nicole Kidman) sem verða ástfangin af hvort öðru. Satone vinnur á Rauðu myllunni (Moulin Rouge) og er neydd til þess að eiga í ástarsambandi við fursta nokkurn af eiganda Myllunnar svo hægt sé að fjármagna sýningu sem sýnd er á staðnum. Satine leikur aðalhlutverkið í sýningunni en Christian er fenginn til að skrifa handritið. Þau eiga í leynilegu ástarsambandi en furstinn er alltaf yfirvofandi og á endanum mun Satine þurfa að eyða nótt með honum.

Moulin Rouge er virkilega flott mynd. Öll umgjörðin er rosalega töff, tónlistin er góð og dans-og söngatriðin eru stórskemmtileg. Einnig er persónusköpunin mjög góð en flestar aukapersónurnar eru mjög ýktar á ýmsan hátt og Kidman og McGregor eiga leiksigur í myndinni. Handritið er frábært og sjaldan hef ég upplifað endi á bíómynd á jafndramatískan og sorglegan hátt.

Myndin var tilnefnd til Óskarsverðlaun sem besta mynd ársins 2001 en laut í lægra haldi fyrir A Beautiful Mind. Með fullri virðingu fyrir A Beautiful Mins þá er hún mun lakari mynd og því verður þessi Óskarsverðlaunaafhending að teljast rán á hábjörtum degi. Sérstaklega í ljósi þess að mun verri söngvamynd, Chicago, voru veitt Óskarsverðlaun sem besta mynd ári seinna.

Moulin Rouge kemst í hóp með allra bestu myndum sem ég hef séð. Sagan heldur manni í heljargreipum allan tímann, myndin er vel gerð að öllu leyti og söngatriðin eru ekki asnaleg eins og oft vill verða í svona myndum. Sérstaklega er atriðið í fílabeinsturningum skemmtileg en þar er fjölmörgum lögum blandað saman í eitt. Absúrdisminn í myndinni virkar líka mjög vel og gerir það að verkum að sagan er ekki bara hrá ástarsaga heldur svo miklu miklu meira.

*****

Bad Taste

2008-04-16T06:07:00.000-07:00

Peter Jackson hefur ekki alltaf gert myndir um hobbíta eða ofvaxnar górillur. Hann byrjaði leikstjóraferil sinn nefnilega á því að gera splatter myndir með félögum sínum frá Nýja Sjálandi. Eftir að Lord of the Rings trilogían kom út hafa þessar myndir orðið heimsfrægar og sennilega hafa allir heyrt um myndirnar Braindeads, Heavenly Creatures, Meet the Feebles og síðast en ekki síst Bad Taste sem ég ætla að fjalla um í þessari færslu.

Myndin fjallar um geimverur sem koma til jarðarinnar í geimskipi sem lítur út eins og stórt hús. Takmark geimveranna er að markaðsetja mannakjöt sem skyndibita. Aðalpersóna myndarinnar Derek (serm er leikinn af Jackson sjálfum) og félagar hans reyna að stöðva geimverunnar en Derek lenti í slysi í byrjun myndarinnar gengur hálfgerðan berserksgang eftir slysið. Geimverunnar eru í líki manneskja til að byrja með en breytast svo aftur í sitt rétta útlit í epísku atriði.

Bad Taste er b mynd og augljóst er að Peter Jackson hefur ekki haft saman fjármagn við gerð hennar og hann hafði við gerð Lord of the Rings. Tæknibrellurnar eru því heldur kjánalegar á köflum en það gerir myndina bara drepfyndna í staðinn. Splatter atriðin í myndinn eru öll mjög kostuleg og græna sullið sem vellur upp úr geimverunum er óborganlegt.

Ég hef aldrei haft gaman að asnalegum og illa gerðum myndum sem hafa mjög þunnan söguþráð. Bad Taste fellur ve inn í þennan hóp mynda og þér sérstaklega varðandi söguþráðurinn sem inniheldur ekkert plott, engan töff endi o.s.frv. Það er samt eitthvað við Bad Taste sem fær mig til þess að fýla myndina í tætlur. Myndin er sprenghlægileg frá upphafi og sýnir hversu steikt ímundunarafl Peter Jackson og co. hafa verið með á þessum tíma (þá sérstaklega endirinn).

Núna hef ég séð flestar af gömlu Jackson myndunum og allar eru þær stórskemmtilegar. Þetta eru vissulega ekki myndir sem allir geta haft gaman að en einhverra hluta vegna fýla ég þessa vitleysu í ræmur. Sú besta af þessum myndum er óneitanlega brúðumyndin Meet the Feebles. En Bad Taste fylgir fast á hæla hennar og mæli ég með henni fyrir alla sem hafa gaman af blóði, sýru og annarri vitleysu.

*** 1/2

Hannibal

2008-04-15T17:20:00.000-07:00

Forveri þessarar myndar, The Silence of the Lambs, er ein af mínum uppáhaldsmyndum enda á hún öruggt sæti á topp 10 listanum mínum. Ég var því fullur eftirvæntingar þegar ég sá Hannibal fyrst þó ég hafi kannski ekki búist við neinu meistaraverki þar sem um framhaldsmynd er að ræða.

Myndin er beint framhald af The Silence of the Lambs og fjallar um það þegar Hannibal er á flótta undan bandarísku alríkislögreglunni á Ítalíu. Lögreglukonan, Clarice Sterling, er sem fyrr í farabroddi í leitinni að Hannibal en í þessari mynd er það Julianne Moore sem leikur hana en ekki Jodie Foster. Anthony Hopkins er þó enn í hlutverki Hannibals enda hefði annað verið epískur skandall.

Hannibal stenst engan veginn samanburð við The Silence of the Lambs. Hannibal er vissulega svalur í myndinni engan veginn jafnsvalur og hann var í forvera sínum þar sem hann stimplaði sig inn sem eitt allra nettasta illmenni kvikmyndasögunnar. Julianne Moore er heldur ekki með tærnar þar sem Jodie Foster var með hælana í hlutverki Clarice Sterling enda fékk Jodie Óskarsverðlaun fyrir hlutverk sitt í The Silence of the Lambs. Það sem hrjáir myndinni mest er það hvað það gerist lítið í myndinni; Hannibal er á flótta undan löggunni svo er hann enn á flótta undan löggunni og svo er hann enn á flótta undan löggunni. Lítið gerist í myndinni þess á milli fyrir utan nokkur ógeðfelld atriði sem eiga að minna á hversu mikið illmenni Hannibal er. Í rauninni gerðu þau atriði þó fátt annað en að draga úr nettleika hans því mínimalisminn í fari hans var alltaf það svalasta í fari hans. Stór hluti ástæðunnar fyrir því að The Silence of the Lambs var svona góð var hliðarsagan með Buffalo Bill. Hún fullkmonaði myndina algjörlega enda var Buffalo Bill mjög vel sköpuð persóna. Það er ekki hægt að segja það sama um persónurnar í Hannibal enda er ekki nóg að láta persónu vera með ógeðslegt andlit til þess að hún verði áhugaverð.

Augljóst er að þessi mynd var aðeins gerð í þeim eina tilgangi að græða meiri pening á vinsældum The Silence of the Lambs og nú er búið að blóðmjólka þær enn meira með því að gefa út tvær myndir í viðbót; Red Dragon og Hannibal Rising. Red Dragon er reyndar mjög góð og klárlega sú besta af þessum þremur myndum. Fyrsta myndin um Hannibal, Manhunter, kom hins vegar út árið 1986 og er leikstýrð af Michael Mann - ég á enn eftir að sjá hana. Red Dragon var endurgerð á þessari mynd.

Í heildina litið er Hannibal algjörlega óþarft framhald af frábærri kvikmynd og gerir það einungis að verkum að meistarar á borð við Hannibal Lecter eru ekki eins miklir meistarar og þeir eiga skilið að vera í minningunni. Það hefði þurft að leggja miklu meiri vinnu í þessa mynd ef það það átti að verða eitthvað almennilegt úr henni en kannski er framleiðendunum bara drullusama enda skilaði myndin sér vel fyrir þá í budgeti.

***

The Devil's Backbone

2008-04-15T16:56:00.000-07:00

The Devil's Backbone kemur úr smiðja hins snilldarlega leikstjóra Guillermo del Toro sem leikstýrði Pan's Labyrinth og El Orfanato sem ég bloggaði um fyrr í vetur. Þessar myndir eru allar líkar á þann hátt að þær eru nokkuð töfraraunsæar, þ.e. á yfirborðinu er sögð saga eðlilegs fólks en undir niðri krauma töfrarnir og yfirnáttúruleg öfl. Sérstaklega þóttu mér The Devil's Backbone líkar myndir enda koma munaðarleysingjahæli og vofur dauðra krakka fyrir í þeim báðum.

Myndin fer fljótt af stað en hún hefst á því að forsjáraðili drengsins Carlos fara með honum að skoða munaðarleysingjahæli en skilur hann skyndilega eftir, algjörlega upp úr þurru. Þetta upphafsatriði var virkilega tilfinningaþrungið og maður fann mjög til með Carlos þar sem hann hljóp á eftir fóstra sínum með tárin í augunum en allt kom fyrir ekki. Munaðarleysingjahælið sem Carlos þarf að dvelja á er enginn draumastaður. Margir af drengjunum þar eru illkvitnit ásamt sumu starfsfólki. Þar að auki setur ósprengd sprengja og vofa lítils drengs strik í reikninginn.

Þessi hrollvekjandi og spennandi stemmning sem Guillermo del Toro tekst svo oft að skapa í myndum sínum kemur bersýnilega fram í The Devil's Backbone. Myndin er reyndar langdregin á köflum og mætti vera styttri en gæði myndarinnar bæta upp fyrir það. Öll myndin gerist á einum og sama staðnum og að hefur senniolega áhrif á það hversu vel áhorfandanum tekst að lifa sig inn í það sem er að gerast og upplifa andrúmsloftið sem á að ríkja á munaðarleysingjahælinu.

Maður tekur eftir því meira og meira með hverri mínútu sem líður í myndinni að eitthvað gruggugt er á seiði og stórslysið liggur í loftinu allan tímann. Ósprengda sprengjan er líka óneitanlegur forboði um eitthvað slæmt og allt þetta minnir óneitanlega mikið á forboða Íslendingasagnanna. Alltaf verður maður spenntari og spenntari og risið kemur svo í lokin.

The Dveil's Backbone er alveg stórgóð myndin og Guillermo del Toro hefur nú sannað sig fyrir mér sem epískur snilldarleikstjóri. Það er ekkert grín að búa til myndir sem halda áhorfandanum svona rosalegu spenntum og hrylla hann þar að auki heilmikið. The Devil's Backbone er kannski ekki alveg jafngóð mynd og Pan´s Labuyrinth (enda var hún geðveik) en engu að síður mæli ég hiklaust með henni og hver sem horfir á hana ætti ekki að verða fyrir vonbriðgum.

**** 1/2

Brúðguminn

2008-04-15T08:15:00.000-07:00

Ég skellti mér á Brúðgumann í bíó fyrir löngu síðan en drullaðist aldrei til að blogga um hana fyrr en nú. Svo týndi ég líka miðanum þannig að það kostar mig sennilega þrjár fjarvistir af hafa ekki bloggað um myndina fyrr en núna. Myndin er byggð á leikritinu Ívanov eftir Anton Chekhov sem var sýnt í leikhúsum á sama tíma og myndin var í bíó en Baltasar Kormákur leikstýrði báðum verkunum.

Brúðguminn fjallar um Jón sem er miðaldra háskólakennari og hyggst ganga í það heilaga með Önnu sem er ungt stúlka. Brúðkaupið á að eiga sér stað á Flatey í Breiðafirði en þaðan er Anna ættuð og foreldrar hennar reka hótel á eyjunni. Mamma Önnu, Sísí, er peningagráðug gribba sem líkar skelfilega illa við Jón en pabba hennar er frekar chillaður yfir þessu öllu. Samhliða þessari sögu fáum við að fylgjast með annarri sögu sem gerðist þegar Jón ætlaði að gifta sig áður en hann hélt fram hjá með Önnu og hóf ástarsamband með henni.

Það besta við Brúðgumann er frábær persónusköpun. Sísí leikin af Ólafíu Hrönn Gauksdóttur , Sjonni (vinur Jóns) leikinn af Ólafi Darra Ólafsson og presturinn leikinn af Ólafi Egilssyni eru allar drepfyndnar persónur sem halda húmornum í myndinni uppi allan tímann. Flestar aukapersónur myndarinnar eru einnig mjög skrautlegar enda eru Anna og Jón of óáhugaverð til að halda myndinni uppi.

Samanborið við leikritið Ívanov kemur bersýnilega í ljós að sagan sæmir sér mun betur í leikhúsinu enda var hún upphaflega skrifuð sem leikrit. Kvikmyndir byggðar á leikritum hafa svo sem sjaldan orðið að epískum meistaraverkum en myndir á broð við Ran e. Kurosawa (sem er byggð á Lér Konungi) sýna að það er svo sem alveg gerlegt.

Brúðguminn er frekar týpísk íslensk gamanmynd. Hún er ágætis afþreying sem skilur lítið eftir sig og inniheldur Hilmi Snæ á typpinu. Ég hafði gaman að myndinni en það að ég skuli ekki hafa bloggað um hana fyrr en mörgum mánuðum eftir að ég sá hana segir ýmislegt um gæði myndarinnar. Söguþráðurinn er nokkuð óspennandi en skemmtilegar persónur og drepfyndinn atriði halda myndinni gangandi. Brúðguminn er mynd sem er peningasóun að fara á í bíó en þetta er ágætis mynd til að leigja á rólegu kvöldi.

** 1/2

The Majestic

2008-04-14T16:11:00.000-07:00

Ég kíkti á The Majestic þegar hún var sýnd á Rúv um daginn þrátt fyrir að hafa heyrt ýmsa misjafna hluti um hana. Myndin gerist á kalda stríðs árunum og fjallar um b-mynda handritshöfundinn, Peter Appleton. Á þeim tíma sem myndin gerist er McCarthyisminn í hámarki og Peter fer á svartan lista handritshöfunda þar sem það tekst að grafa það upp að hann hafi mætt á einn fund hjá vinstri sinnuðum samtökum á háskólaárunum. Hann mætti reyndar bara á fundinn til að eltast við stelpu sem hann var hrifinn af á þeim tíma en það hlustar enginn á það.

Að lenda á Svarta listanum er algjör dauðadómur fyrir Peter og hann ákveður því að drekka sig blindfullan í sorgum sínum sem endar með því að hann lendir í bílslysi og missir minnið. Daginn eftir er hann svo leiddur minnislaus inn í lítinn bæ þar sem bæjarbúar telja að þar sé kominn aftur fyrrum íbúi bæjarins sem hvarf í stríðinu og hefur ekki sést í átta ár. Peter sem veit ekki betur kokgleypir við þessu og byrjar að lifa lífi manns sem hann er ekki.

Það verður að segjast að The Majestic er ekkert sérstök mynd. Sagan verður langdreginn og fyrirsjáanleg eftir því sem líður á myndina og Jim Carrey hefur oft verið betri. Það sem vakti hins vegar áhuga minn við þessa mynd var ritskoðunin sem var í gangi í Hollywood á kalda stríðs árunum sem endurspeglast svo í myndinni. Fulltrúar bandarískra yfirvalda voru látnir lúslesa hvert einasta handrit og leita að einhverju sem gæti mögulega boðað kommúnískan boðskap. Margir fengu á baukinn fyrir að vera of vinstri sinnaðir og maður spyr sig hvort það hafi allt eitthvað verið til í því eftir að hafa séð The Majestic. Það var að sjálfsögðu algjör dauðasynd að vera hallur undir kommúnisma í Bandaríkjunum á þessum tíma enda voru oft gerðar kvikmyndir eingöngu í þeim tilgangi að hreinsa menn af kommúnistaásökunum, t.d. Yankee, Doodle Dandy sem þykir með betri myndum kvikmyndasögunnar.

The Majestic er svona lala mynd sem fáir hafa sennilega gaman að. Það er hægt að finna margar betri afþreyingarmyndir heldur en þessa og það er svo sannarlega hægt að finna betri Jim Carrey myndir heldur en þetta tveggja og hálfs tíma langdregna drama.

**

Stuttmyndagerð: Syndir feðranna

2008-04-14T15:41:00.001-07:00

Jæja, þá erum við loksins búnir að frumsýna þessa blessuðu stuttmynd og því er ekki úr vegi að skella inn einni stuttri færslu um gerð myndarinnar. Hugmyndin að myndinni kviknaði einhvern tímann í kringum áramótin og við Ólympíuliðsmenn ræddum hana svo fram og til baka í rúman mánuð áður en við byrjuðum að hripa handriti niður á blað. Fyrstu drögum var breytt mjög mikið eftir því sem leið á skrifin og það sem tók lengstan tíma að ákveða var endir myndarinnar. Slaníel kom með hugmynd að drepfyndum endi sem átti að innihalda Audda Blö en því miður náðist ekki meirhluti fyrir honum. Sá endir myndarinnar sem var í handritinu varð í raun ekki til fyrr en lokaútgáfa að handritinu var skrifuð á umræðuefnsamningum fyrir morfís keppni milli MR og Verslí en þá var ég staddur í útlöndum. Endinum svo breytt enn frekar örfáum dögum fyrir frumsýningu þegar retakes áttu sér stað en þá var atriðinu með gluggapóstinum og reikningunum bætt inn.

Tökur myndarinnar hófust í síðari hluta febrúar mánaðar en þá höfðum við ákveðið að fá utanaðkomandi leikara til að leika sem flest hlutverk í myndinni þar sem við töldum að finna mætti betri leikara en okkur Ólympíuliðsmenn til að fullkomna myndina. Ákveðið var að Guðmundur Egill Árnason og Sigurður Kjartan Kristinsson mundu leika stærstu hlutverkin og að Baltasar Breki Baltasarsson yrði í þriðja "stóra" hlutverkinu. Siggi Kjartan forfallaðist svo vegna veikinda þannig að gamla Herranæturstjarnan, Ingólfur Halldórsson, fékk að rifja upp gamalkunna takta í staðinn.

Tökur myndarinnar gengu ágætlega þrátt fyrir að við fengum að kynnast því að Guðmundur Egill er einn erfiðasti samstarfsaðili allra tíma þar sem hann á mjög erfitt með að halda niðri í sér hlátrinum. Þar að auki var ónefndur Ólympíuliðsmaður í akkorði við það að eyðileggja tökur með því að lauma inn cameo-um í hvívetna. Eftir þrjá daga af tökum flúði Gummi svo til London til að versla sér jakka í topshop svo við þurftum að hætta í miðjum klíðum.

Eftir þetta varð stopp í stuttmyndagerðinni í heillangan tíma. Bóbó eyddi reyndar heilu laugardagskvöldi í það að importa öllum tökunum inn á klippitölvuna og við byrjuðum að klippa myndina en það var ekki fyrr en síðasta föstudag (11. apríl) að við gátum hafið endurtökur. Þá gekk allt eldsnöggt fyrir sog og við náðum að klippa myndina yfir helgina. Rúmlega 4:00 aðfaranótt mánudags var meistarastykkið fullklárað og haldin var VIP forsýning í Selvogsgrunni 27 sem vakti mikla lukku.

Í heildina litið erum við helvíti sáttir með myndina þrátt fyrir örfáa smávægilega galla á borð við atriðið á lögfræðistofunni, drauga-cameo o.fl. Aftur á móti er heildin mjög vel heppnuð, Bóbó, Gummi og Breki eiga leiksigur, klippingin er góð (sérstaklega í bílasenunni), tónlistin passar vel inn í myndina og listinn heldur áfram. Bubbasagan í byrjun er að sjálfsögðu epísk snilld og er svoldið í anda Quentin Tarantino. Haraldur Þórir Proppé Hugosson stóð sig einnig frábærlega í sinni cameo senu og Árni Þór á fyndnasta móment myndarinnar.

Einkunn myndarinnar: Snilld, meistaraverk, snilld!

El Orfanato

2008-03-21T16:34:00.000-07:00

Spánverjar hafa sent frá sér nokkrar góðar myndir á seinustu árum en meðal þeirra má nefna Mar Adentro, La Mala Educacíón, Volver og síðast en ekki síst meistaraverkið, El Laberinto del Fauno. Núna hefur El Orfanato bæst í þennan hóp en leikstjóri El laberinto del Fauno, Guillermo del Toro (leikstýrði einnig Devil’s Backbone), er einn af framleiðendum myndarinnar. Leikstjóri, Juan Antonio Bayona, er hins vegar minni spámaður sem ég hafði aldrei áður heyrt um.

El Orfanato var tilnefnd til 14 Goya verðlauna en vann 7 þeirra, samt ekki fyrir bestu mynd. Þar að auki hefur myndin verið að fá mjög góða dóma og er með 7,8 á IMDb (sem er reyndar ekkert að marka) en þykir ekki vera í sama klassa og þessar allra besta spænsku myndir á borð við El laberinto del Fauno

En hverjum er annars ekki drullusama um það allt saman því í þessari færslu er það mitt álit sem gildir - enda mitt blogg. Ég skellti mér einmitt í Regnbogann í gærkvöldi til að sjá El Orfanato á Græna ljósinu. Sagt er að salurinn loki um leið og Græna ljóss myndir byrja en ég komst að því í gær að það er tómt kjaftæði þar sem ég hef aldrei verið ónáðaður jafnmikið af rápandi bíógestum.

Söguþráður myndarinnar er mjög týpískur; sá sami og í flestum öðrum hrollvekjumyndum. Myndin gjallar sem sagt um tvö hjón og barnið þeirra sem búa í gömlu húsi sem var áður munaðarleysingjahæli Barnið er skyggnt og sér krakka sem dvöldu í húsinu þegar það hýsti munaðarleysingja og síðar fara dularfullir hlutir að eiga sér stað sem virðast tengjast sögu hússins að einhverju leyti. Allir hafa séð mynd með þessum söguþræði – oftast eru þær fyrirsjáanlegar og ömurlegar. Hins vegar er sagan virkilega vel útfærð í El Orfanato og plottið er stórgott og mjög ófyrirsjáanlegt. Einnig tekst að skapa þessa spennandi hrollvekjustemmningu sem ríkir í myndinni frá upphafi til enda. Eins gott að það er ekki hlé á myndum Græna ljóssins, það hefði eyðilagt myndina algjörlega. Myndin hefði hins vegar mátt enda svona fimm mínútum fyrr en hún gerði því þetta var orðið frekar kjánlegt undir blálokin.

Leikararnir í myndinni standa sig ágætlega, svo sem enginn stjörnuleikur. Þar að auki er lítill strákur í mjög stóru hlutverki þannig að kannski var ekki hægt að búast við öðru frá honum. Handritið er hins vegar mjög gott enda inniheldur það skemmtilegt plott sem sennilega enginn sér fyrir. Þar fyrir utan er myndin vel gerð að flestu leyti og sérstaklega fannst mér gott hvernig tónlistin hafði mikil áhrif í sumum atriðum.

Það virkilega langt síðan ég sá góða hrollvekjumynd síðast. Það liggur við að maður hafi verið farinn að sniðganga allar hrollvekjumyndir sem koma út; svo litla trú hafði maður á þeim. Juan Antonia Bayona tókst hins vegar hið ómögulega með El Orfanato, að búa til góða hrollvekjumynd þrátt fyrir að sögurþráðurinn væri svona rosalegu klisjukenndur og ófrumlegur. Einnig verð ég að minnast á “bregðuatriðin” í myndinni sem voru allsvakaleg. Nokkrum sinnum í myndinni brá mér svo rosalega að ég fékk gæsahúð að innan og sat stjarfur þó nokkra stund á eftir. Tær snilld.

El Orfanato er fyrsta alvöru myndin sem Juan Antonia Bayona leikstýrir og sá byrjar með trukki. Ef hann heldur áfram að bæta sig í framtíðinni þá gæti hann orðið einn a fremstu leikstjórum Spánverja. Ætli næsti Pedro Almódovar sé fundinn?

Í heildinna litið er El Orfanato mjög góð mynd og kemst hún í hóp með betri hrollvekjumyndum sem ég hef séð. Myndinni svipar að mörgu leyti til The Others sem kom út fyrir nokkrum árum en þar var Nicole Kidman í aðalhutverki. Það er erfitt að segja til um hvor þessara mynda er betri en báðar eru þær mjög góðar. Ég held að El Orfanato sé mynd sem flestir sem hafa taugar til ættu að hafa gaman að og það er algjört möst að sjá hana í bíó ef fólk ætlar að sjá hana á annað borð – hún yrði nokkrum klössum verri ef maður sæi hana heima í stofu.

****

Oldboy

2008-03-18T15:17:00.000-07:00

Kvikmyndin Oldboy kom út árið 2003 og er byggð á samnefndri Manga seríu sem var í sýningu á árunum 1996-98. Myndin fékk ýmis verðlaun þegar hún kom út en þar ber helst að nefna Grand Prix verðlaun Cannes hátíðarinnar en myndin var einnig tilnefnd til Gullpálmans. Oldboy var önnur myndin í nokkurs konar þríleik sem leikstjóri myndarinnar, Chan-wook Park, gerði um hefnd. Fyrsta myndin heitir Sympathy for Mr. Vengeance en sú þriðja Sympathy for Lady Vengeance.

Oldboy er ekki ein af þessum myndum sem er lengi að komast í gang vegna langrar kynningar á aðalpersónum heldur vindur hún sér beint í efnið á fyrstu mínútu. Framan af er aðeins ein persóna í myndinni, Oh Dae-su, sem er settur í einagrun án þess að hann viti af hverju. Hann dúsir í einangrunni án neinna samskipta við umheiminn í 15 ár en á þeim var aldrei talað við hann og hann fékk aldrei að vita fyrir hvað hann var einangraður, af hverjum eða hvers vegna. Eftir 15 ár vaknar hann svo á húsþaki án þess að fá neina skýringu á því hvað hann hafi gert til að verðskulda svona langa vist í einangrun.

Eftir því sem líður á myndina fylgjumst við með Oh Dae-seu hefja líf sitt að nýju og verður hann ástfanginn stúlkunni, Mi-do. Smám saman skýrist það svo hver hafi staðið fyrir því að einangra hann og hvers vegna en það kemur þó ekki full útskýring fyrr en í lokaatriðinu sem er epískt í meira lagi og sjaldan hef ég séð svakalegri endi á bíómynd. Þar reynir líka aldeilis á aðalleikar myndarinnar, Choi min-sik, en hann á algjöran stjörnuleik í myndinni.

Næsta efnisgrein inniheldur spoilera

Sjaldan hef ég séð jafnútpælt og ófyrirsjánlegt plott í bíómynd eins og það að láta Mi-do vera dóttur Oh Dae-sue. Þessi hefnd er svo ótrúlega þaulhugsuð og geðsjúk að það liggur við að maður sé ekki samur eftir að hafa horft á þess mynd - þó svo að þetta sé bara bíómynd. Viðbrögð Oh Dae-su í lokaatriðinu eru líka vel við hæfi þar sem hann skríður um eins og hundur og sker svo úr sér tunguna bara fyrir það að Mi-do þurfi ekki að fá að vita af þessu líka. Það eina sem mér fannst vera galli í sögunni er það hvað dáleiðsla var mikið notuð en það minnkar trú manns á þessu að nánast allt gerist fyrir tilverknað dáleiðslu.

Spoilerum lýkur

Leikstjóra myndarinnar tekst að skapa mjög sérstaka stemmningu út í gegnum myndina og tók ég sérstaklega eftir því að hann notar nálægð við persónurnar meira en venjulegt þykir. Klippingin er einnig mjög góð og tónlistin, Með stórgóðum leikurum, góðri uppbyggingu og áhugaverðum söguþræði smellur þetta allt saman og úr verður þrusugóð bíómynd.

Eins og ég sagði áður þá er myndin byggð á samnefndum Manga sjónvarpsþáttum og eftir á að hyggja tel ég að sagan mundi njóta sín betur í sjónvarpsþáttaformi. Það er svo mikið sem gerist á þeim tíma sem myndin spannar og það væri hægt að gera svo miklu meira úr þessum frábæra söguþræði ef hann þyrfti ekki að rúmast innan tveggja klukkutíma. Svo sé ég fyrir mér svakalegan lokaþátt þar sem lokaatriði myndarinnar er endanlegt climax. Mig langar rosalega til að sjá þessa Manga þætti en það er náttúrulega ekki nærri því jafngaman að sjá þá núna þegar maður veit plottið.

Oldboy er ein besta mynd síðustu ára sem ég hef séð og fáar myndir hafa haft jafnmikil áhrif á mig. Þessi mynd hefur allt að bera: góðan söguþráð, góðan leik, góða tónlist og sjúkt plott. Ef einhver hefur ekki enn séð þessa mynd þá er hann að missa af alveg fáránlega miklu.

*****

Funny Games

2008-02-06T17:27:00.000-08:00

Ég var helvíti sáttur mað byrjunina á þessari mynd. Atburðarásin var hröð, maður var fljótur að detta inn í myndina og mér fannst conceptið sniðugt. Þegar bófarnir héldu þessari saklausu fjölskyldu í gíslingu það var maður alltaf á nálum yfir því að e-ð slæmt mundi gerast og uppbyggingin minnti mig á SFU þáttinn með puttalingnum (fyrir þá sem hafa séð það) og þar er ekki leiðum að líkjast. Bófarnir tveir voru mjög dularfullir og maður skyldi ekki hvað pointið var með leiknum sem þeir voru að spila en maður beið eftir að fá að vita það – það hlaut að vera einhver snilld. Það voru líka mjög góð og spennandi atriði í myndinni eins og þegar strákurinn reyndi að flýja í næsta hús.

Handritshöfundur myndarinnar hefur hins vegar augljóslega sleppt þeim áfanga í kvikmyndaskólanum þar sem hann átti að læra hvernig maður eyðileggur ekki góðar bíómyndir. EN það var einmitt málið með Funny games. Þegar rúmur klukkutími var búinn þá er byrjað á því að drepa litla strákinn sem jafnframt drepur niður alla spennuna og óttast sem hafði skpast hjá áhorfendum síðustu 60 mínúturnar enda fara bófarnir í kjölfarið. Á eftir því gengur svo í garð eitt allra leiðinlegasta og glataðasta atriði kvikmyndasögunnar þar sem við fylgjumst með foreldrunum í langdregnu og leiðinlegu skoti. Allt sem gerist eftir þetta í myndinni er glatað. Þessi mynd er ágætis dæmi um það hvernig bíómynd á að vera (fyrri hlutinn) og hvernig bíómynd á ekki að vera (seinni hlutinn). Maður lætur t.d. persónurnar hvorki tala beint við myndavélina nema allir eiga að detta út úr myndinni sem þeir voru byrjaðir að lifa sig inn í. Og atriðið þar sem var spólað til baka eftir að annar bófinn var drepinn var ekki bara glatað heldur virkilega pirrandi. Þá langaði mig til að labba út en ég sat nú samt inni til enda til þess að halda mætingunni sem ég var búinn að fá.

Myndin hélt svo bara áfram að versna, varð sífellt langdregnari og endirinn var ömurlegur. Ég veit ekki af hverju það er verið að búa til svona fáránlegar myndir og það sem er mest óþolandi er að maður heldur að hún sé góð fyrri helming myndarinnar. Þetta er svona eins og að eitthvað fótboltaleik sé að vinna leik 2-0 í hálfleik en skori síðan hundrað þúsund sjálfsmörk í seinni hálfleik. Það er ekkert annað en sjálfsdrjólunarháttur af verstu og glötuðustu gerð. Fynny Games fær fjórar stjörnur fyrir fyrri hlutann en mínus tvær fyrir seinni hlutann.

Six Feet Under

2008-02-06T16:58:00.000-08:00

Kveikjan að því að ég byrjaði að horfa á Six Feet Under í síðasta jólafríi var svakaleg lýsing Ingólfs Halldórssonar á téðum þáttum sem má finna á bloggsíðu hans. Núna þegar ég er búinn að horfa á alla 63 þættina þá get ég ekki sagt annað en að ég sé ósáttur. Ég er ósáttur með að vera búinn að horfa á þessa snilldarlegu þætti út í gegn vitandi það að ég mun sennilega aldrei aftur upplifa sjónvarpsefni sem kemst með tærnar þar sem Six Feet Under er með hælana. Það er svo sem til fullt af góðu sjónvarpsþáttumi en Six Feet Under er bara algjörlega sér á báti. Þessir þættir verða seint, ef einhvern tímann, toppaðir. Ég geng þó ekki jafnlangt og hann Ingólfur vinur minn með því að segja að þetta sé besta sjónvarpsefni ever vegna þess að allir vita að enski boltinn og meistaradeildin eru besta sjónvarpsefni ever en á mínum topplista yfir sjónvarpsþætti trónir Six Feet Under pikkfast á toppnum.

Höfundur þáttanna, Alan Ball, skrifaði einnig að handritið að bestu bíómynd sem ég hef séð, American Beauty og því er hann með fast sæti á mínum lista yfir menn sem ætti að taka í guðatölu. En það er alveg ótrúlegt hversu góð handrit maðurinn getur skrifað – svona ólíka ótrúlegt og það hversu góður Cristiano Ronaldo er góður í fótbolta. Persónusköpunin í SFU er með eindæmum góð, conceptið í þáttunum er mjög sniðugt þó svo að það hafi hljómað illa þegar ég las um það fyrst, allt tilfinningaflæði í þáttunum hefur gífurleg áhrif á mann því maður nær að bonda svo vel við persónurnar frá byrjun og endirinn er eitt það allra svakalegasta sem ég hef séð.

Ég geri mér þó grein fyrir því að SFU er ekki sjónvarpsefni sem allir
geta gengið í og elskað frá byrjun. Margir mundu jafnvel kalla þetta þynglindislegt vælusjónvarpsefni. Ég held þó að allir sem horfa á þættina út í gegn verði ekki sviknir þó svo að þeir þurfi nokkra þætti í byrjun til að detta inn í þetta. Vissulega eru þættirnir þó þunglyndislegir enda spila djúpar tilfinningar stórt hlutverk og dauðinn er ávallt yfirvofandi þannig að ef fólk er í einhverjum sjálfsmorðshugleiðingum þá er SFU kannski ekki besta meðalið.

Í stuttu máli fjalla þættirnir um fjölskyldu sem rekur útfarastofu og þeirra nánustu. Bræðurnir David og Nate sjá um reksturinn en systir þeirra og móðir búa einnig á Funeral heimilinu. Mamman er klárlega leiðinlegasta persónan í þáttunum og það er jafnframt stærsti galli þáttanna hvað hún er alltaf ógeðslega leiðinleg og grenjandi. Hinar persónurnar eru samt það áhugaverðar að þær vinna þetta upp og þar fara Nate og Keith fremstir í flokki. Mér fannst líka sniðugt að láta David vera homma til að auka fjölbreytnina í þáttunum en seinna komst ég að því að það er bara vegna þess að Alan Ball er sjálfur hommi og hann treður hommum inn í öll handrit sem hann skrifar. Lykilatriði í því hvað persónusköpunin er góð er líka hlutverk leikaranna en SFU eru geigvænlega vel leiknir þættir og væri ég til í að sjá meira af mörgum leikurunum þaðan.

Næsti hluti inniheldur spoilera. Ef þú hefur ekki horft á Six Feet Under þættina þá skaltu ekki eyðileggja fyrir þér með því að lesa áfram - þú munt sjá eftir því!

Dauðsföllin í byrjun þáttana eru misáhugaverð og vissulega standa þau upp úr þar sem lykilpersónur dóu. Hins vegar eru mörg þeirra mjög eftirminnileg eins og þegar gæinn sem var á sýrutrippi stökk niður af þakinu og svo var askan hans send til fjölskyldu Lindu. Það var líka snilld þegar allar uppblásnu kynlífsdúkkurnar fóru upp í loft og einhver gömul geðveik gella hélt að þetta væru englar og dó svo í kjölfarið. Svo var líka þegar röð tilviljana eftir að einhver gæi ákvað að vaða uppi í Indverjabúð leiddi til dauða búðareigandans.

Allar seríurnar fylgja svipaðri formúlu en þær byrja á einhverju svakalegu eins og þegar Nathaniel dó í fyrstu sériunni og dala svo þangað til í svona 8. -9. þætti og þá kemur annað klæmax, t.d. eins og í 2. seríu þegar Nate var að glíma við AVM. Þess á milli er einfaldlega verið að fylgjast mað hversdagslegu lífi aðalpersónanna og þá það hlómi grútleiðinlegt það er það þvert á móti stórskemmtilegt. En vissulega er enn skemmtilegra þegar eitthvað fer að gerast. Oft enda seríurnar í miðju klabbinu og því get ég ekki ímyndað mér hvernig það hefði verið að fylgjast með þáttunum þegar þeir voru sýndir í sjónvarpi – ég hefði að minnsta kosti ekki meikað biðina á milli þátta, hvað þá milli sería.

Það er svo ótrúlega mörg geðveik atriði úr SFU sem sitja lengi í manni á borð við dauða Nathaniels, dauða Nate, allur þátturinn þar sem David tók upp puttalinginn, þegar Nate fór í aðgerð og síðast en síst lokaatriðið sem er ein dúndrandi snilld. Það er ótrúlega sorglegt að fylgjast en samt gleðilegt á sinn hátt líka vegna þess að maður sér að öllum tókst að lifa löngu, góðu og hamingujsömu lífi þrátt fyrir allt sjittið sem á undan hafði gengið.

Það verða ekki fleiri spoilerar héðan í frá

Það vekur upp blendnar tilfinningar að vera búinn að horfa á alla þættina, sem komu út á fjórum árum” á rúmum einum og hálfum mánuði. Kannski hefði maður notið þeirra meira á lengri tíma en eins og ég sagði áðan þá hefði ég aldrei meikað biðina. Það versta er þó að hugsanlega mun ég aldrei sjá sjónvarpsþætti í þessum klassa aftur á ævinni. Ég mæli með því allir sem fýla gott stöff láti SFU ekki fara fram hjá sér vegna þess að þessir þættir eru gullnáma fyrir ykkur en þeir sem eru vanir að horfa á drasl eins og Two Weeks Notice - þeir skulu bara halda sig við Friends.

*****

Det Sjunde Inseglet

2007-12-08T09:48:00.000-08:00

Det Sjunde Inseglet er mynd í leikstjórn Ingmar Bergmans og er því miður eina Bergman myndin sem ég hef séð. Ég mun án efa sjá fleiri myndir með honum á næstunni enda er þessi mynd stórgóð og mjög töff að mörgu leyti.

Myndin gerist á tímum Svarta dauða í Evrópu og fjallar um riddarann Antonius Block sem er nýkominn heim úr Krossferðum. Hann fær svo heimsókn frá dauðanum sem segir að það sé kominn tími í lífinu sé liðinn. Block nær þó að smjaðra sig upp á frest og skorar á dauðann í skák og fær hann þá að lifa svo lengi sem hann tapar ekki

Það svalasta við myndin er klárlega dauðinn, leikinn af Bengt Ekerot, sem er mjög nettur karakter. Þrátt fyrir að hann hafi borið af þá voru hinar aðalpersónurnar líka mjög skemmtilegar. Sagan er einnig mjög góð og hröð enda er myndin aðeins um 90 mínútur. Max von Sydow er einnig mjög góður í hlutverki Antonius Block en sennilega muna flestir eftir honum úr kvikmyndinni The Exorcist.

Det Sjunde Inseglet er mynd sem allir geta haft gaman að og þykir hún einnig vera mjög góð enda var hún margverðlaunuð á sínum tíma. Þessi mynd vakti áhuga minn á Ingmar Bergman sem leistjóra og ef aðrar myndir eftir hann eru jafngóðar og þessi þá hlýtur hann að vera kynngi magnaður leikstjóri.

**** 1/2

Haustönn 2007

2007-12-07T13:46:00.000-08:00

Ég vissi lítið um þennan kvikmyndafræðiáfanga þegar ég valdi fagið síðasta vor en var hins vegar spenntur að sjá hvernig þetta yrði. Ég get ekki sagt annað en að ég sé sáttur með útkomuna enda hefur fagið verið stórskemmtilegt í heildina séð þó svo að vissulega hafi sumt verið skemmtilegra en annað.

Ég hef séð margar góðar bíómyndir síðan í haust og sumar þeirra hafði mig langað til að sjá lengi. Þar ber helst að nefna fimm Billy Wilder myndir sem ég horfði á vegna fyrirlestra um kauða. Þær voru allar mjög góðar og er Billy Wilder nú einn af mínum uppáhalds leikstjórum. Meðal annarra góðra mynda má nefna The General, The Cabinet of Dr. Caligari og World of Glory. Sumar myndirnar voru reyndar í lélegri kantinum en þar fara 8 1/2 og American Movie fremstar í flokki.

Verklegi þáttur fagsins hefur ekki verið stór hingað til þar sem við gerðum aðeins eina stuttmynd á önninni sem var klippt í myndavélinni. Gerð myndarinnar var þó stórskemmtileg enda uppskárum við í Ólympíuliðinu hæstu einkunn af öllum. Við stefnum hins vegar ekki á það að hætta á toppnum enda erum við ákveðnir í að byrja á næstu stuttmynd strax í jólafríinu sem verður þá sennilega notuð sem valfrjálsa verkefnið okkar.

Þriðja verkefni annarinnar er svo þessi blessaða bloggsíða. Ég var ekki nógu fljótur að stofna blogg og dróst því aftur úr strax í upphafi. T.d. skrifaði ég aðeins 7 færslur í september mánuði en þá var Bóbó búinn með 19. Ýmis verkefni og leti ullu því síðan að þegar um 2 vikur voru í deadline átti ég eftir að skrifa 21 færslu. Þetta virðist þó vera að klárast núna þar sem þetta er mín 29. færsla af 30 en sú síðasta verður um Det Sjuende Inseglet. Þrátt fyrir tímaleysi hef ég lagt mikið upp úr því að allar færslurnar séu vandaðar en ekki örfáar línur sem ég hripa niður á blað í flýti.

Ég vona að næsta misseri nái að fylgja haustönninni vel á eftir og ég hef í rauninni enga trú á öðru. Á næsta ári bíður okkar ný stuttmyndagerð, nýr fyrirlestur og fleiri bloggfærslur um alveg helling af skemmtilegum bíómyndum sem við eigum eflaust eftir að sjá.

Superbad

2007-12-07T13:35:00.000-08:00

Þegar ég fór á kvikmyndina Superbad í bíó þá bjóst ég nú ekki við miklu en mig hafði ekki órað fyrir því hversu ömurlega leiðinleg og glötuð myndin var í raun og veru. Ég hélt að þetta væri mynd með eitthvað smá afþreyingargildi sem maður gæti nú a.m.k. hlegið yfir en ég hefði varla getað haft meira rangt fyrir mér.

Söguþráður myndarinnar er glataður en hún fjallar um tvo aula sem hafa það mission að fara í ríkið fyrir einhvað menntaskólapartý. Heil mynd um tvo sorglega aula, sem fá síðan þriðja aulann í lið með sér sem er meiri auli en hinir tveir til samans, á leið í eitthvað partý er skefileg pæling. Húmorinn í myndinni er einnig lélegur, hún er illa leikin og endirinn er fyrirsjáanlegri heldur en úrslitin í leik Manchester United og Derby um helgina.

Þegar ég kom af þessari mynd úr bíó var ég hundfúll enda leið mér eins og ég hefði kveikt í 1000 kalli og horft á hann brenna í einn og hálfan tíma. Ég varð svo enn þá pirraðari þegar ég fór á IMDb og sá að Superbad var þar á topp 250 listanum yfir bestu myndir allra tíma. Einu sinni var þessi listi marktækur en núna er hann augljóslega orðinn e-ð markaðstól fyrir framleiðendur ömurlegra mynda sem spamma svo einkunnum á hana til að koma myndinni sinnii á einhvern helvítis lista. Það ætti að lóga þessum andskotum sem stunda þetta.

Superbad er svo ömurleg mynd að hún ekki skilið einkun en ég ætla hins vegar að gefa henni sömu útreið og ömurlegir geisladiskar fengu í sjónvarpsþætinnum Konfekt þegar hann var og hét:

Einkunn: Lélegt
Vægi: 0%

Topp 10 listinn (1): American Beauty

2007-12-07T11:14:00.000-08:00

"My name is Lester Burnham. This is my neighborhood; this is my street; this is my life. I am 42 years old; in less than a year I will be dead. Of course I don't know that yet, and in a way, I am dead already."

Á þessum orðum hefst hin stórkostlega kvikmynd, American Beauty, sem vermir efsta sætið á mínum topp 10 lista yfir kvikmyndir. Myndin er snilld frá upphafi til enda en þessi upphafsorð fanga athygli áhorfandans strax og henni sleppir ekki fyrr en myndin er búin.

Fyrir það fyrsta þá er persónusköpunin í American Beauty með ólíkindum. Þar fer apalpersónan, Lester Burnham (Kevin Spacey), fremstur í flokki en meðal annarra meginkaraktera í myndinni eru konan hans, dóttir hans, vinkona dóttur hans, þrír nágrannar hans og enn fleiri. Hver einasta persóna hefur sérstakan persónuleika að einhverju leyti en stundum getur verið erfitt að greina hvað er í gangi í hausnum á þeim. Kevin Spacey tekst í myndinni að skapa einn magnaðasta karakter kvikmyndasögunnar, Lester Burnham. Eftir að ég sá þessa mynd þá komst hann í hóp með mínum uppáhalds leikurum enda er þetta ekki í fyrsta sinn sem hann skapar ódauðlegan karakter. Það hafði hann gert áður í myndunum The Usual Suspects og Se7en.

Myndin er mjög dramatísk en inniheldur samt fullt af góðum húmor enda er Lester drepfyndinn á sinn hátt. Það eru líka bara svo mikið af ógleymanlegum atriðum í myndinni sem eru samt svo mínímalísk eitthvað, t.d. þegar (*Spoiler warning*) Lester böstar konuna sína við að halda fram hjá sér (*Spoiler endar*) og þegar hann snappar við matarborðið. Endirinn á myndinni er einnig roslaegur en þar er tilfinningaflæði aðalpersónanna orðið yfirþyrmandi og hinur ýmsustu hvatir ná stjórn á þeim.

Vissulega er myndin vel leikin, tónlistin mögnuð og hún hreinlega vel gerð á allan hátt en ástæðan fyrir því hversu mikið meistaraverk mér finnst American Beauty vera er það hversu svakaleg upplifun það er að horfa á hana. Tilfinningastríð aðalpersónanna er svakalegt og myndin inniheldur hvert snildlarlega atriðið á fætur öðru. Einnig endist myndin mjög vel og ég hef sennilega horft á hana svona 10 sinnum og alltaf haft gaman að. Þeirra sem hafi ekki enn séð þessa mynd þeirra eiga eftir að sjá mikið.

*****

Nafn Rósarinnar

2007-12-07T10:21:00.000-08:00

Nafn Rósarinnar er skemmtileg sakamálamynd með Sean Connery í aðalhlutverki. Myndin gerist á munkaklaustri á miðöldum þar sem munkurinn, Vilhjálmur af Baskerville (Sean Connery) er fenginn til að rannsaka dularfull morðmál enda var hann áður nokkurs konar Sherlock Holmes miðalda. Þegar sagan heldur áfram fara svo enn dularfyllri hlutir að eiga sér stað sem sér ekki fyrir endann á.

Myndin kom út árið 1986 en hún er byggð á samnefndri skáldsögu eftir Umberto Eco frá 1980. Bókin er stórgóð og það er gaman að sjá hversu vel tekst að varpa sögunni yfir á hvíta tjaldið. Myndin hefur mysterískan blæ yfir sér og það er oft mjög töff að fylgjast með klausturlífinu og öllum þeim ströngu reglum sem því fylgir, t.d. er masókista atriðið ótrúlega nett.

Það besta við myndina er það hversu vel henni tekst að byggja upp spennu sem magnast upp alveg til loka. Þetta er því ekki svona mynd sem maður gæti hætt að horfa á þegar hún er hálfnuð, það er algjörlega útilokað. Einnig stendur Sean Connery fyrir sínu í aðalhlutverkinu sem og aðrir leikarar í myndinni, þ.ám. F. Murray Abraham sem er þekktastur fyrir hlutverk sitt í myndinni Amadeus frá 1984. En ég held að Nafn Rósarinnar sé mynd sem allir geti haft gaman að enda er hún stórgóð og æsispennandi.

****

Mississippi Burning

2007-12-07T06:45:00.000-08:00

Kvikmyndin Mississippi Burning er byggð á sannsögulegum atburðum sem áttu sér stað í Mississippi árið 1964. Þá voru þrír baráttumenn fyrir réttindum svertingja myrtir á kaldrifjaðan hátt en aðeins einn þeirra var svartur, hinir tveir voru gyðingar. Tvær löggur sem eru leiknar af Gene Hackman og Willem Dafoe eru sendar á vettvang til að rannsaka málið og hefði þeim sennilega ekki órað fyrir því hvernig ástandið var í bænum þar sem morðin áttu sér stað. Réttindi blökkumanna voru fótum troðin og þeir áttu sér einskis von þar sem allir sem höfðu einhver völd voru kynþáttahatarar með tengsl við Ku Klux Klan.

Meginþema myndarinnar er að sýna fram á hversu bág kjör blökkumenn bjuggu við á þessum tíma og hversu illa kúgaðir þeir voru af hvítum WASP einstaklingum sem vildu ekki sjá þetta lið í sínu samfélagi. Þetta var nú samt svo ýkt í myndinni að það varð nánast óraunverulegt, enda allir svertingjar sýndir sem bágstaddir og vesælir aumingjar en langflestir hvítingjarnir áttu að vera kynþáttahatar sem fyrirlitu svertingja. Undantekning á því voru hins vegar löggiurnar sem börðust harkalega gegn kúgun á hendur svertingjum sem er líka mjög skrýtið þar sem það ver vitað til þess að löggan tók stóran þátt í þessari kúgun á sínum tíma og lét það oftar en ekki fram hjá sér fara þegar svertingjar voru barnir eða þeim misþyrmt á annan hátt.

Myndin vekur upp sterkar tilfinningar þegar maður horfir á hana, bæði reiði og depurð, enda byggð á sönnum atburðum og sýnir að sumu leyti hversu erfitt það hefur verið að vera svartur í Bandaríkjunum á þessum tíma. Einnig hafa tengsl Ku Klux Klan við bandaríska dómsvaldið verið mjög öflug enda tók það 40 ár að fá Edgar Ray Killen, Ku Klux Klan meðlim, dæmdan fyrir aðild sína að morðunum sem myndin fjallar um en það var ekki fyrr en árið 2004 að hann var dæmdur í 60 ára fangelsi. Þar sem Edgar er fæddur árið 1925 og hefur greinst með húðkrabbamein á hann eflaust skammt eftir ólifað þá hefur það verið afar hentugt að fá þennan dóm svona seint í stað þess að hafa þurft að dúsa inni síðustu 40 ár.

Mér fannst Mississippi Burning mjög góð mynd og aðallega vegna þess hve Alan Parker, leikstjóra myndarinnar, tekst að koma sögunni til skila á áhrifaríkan hátt. Einnig fóru bæði Gene Hackman og Willem Dafoe á kostum og þá sérstaklega Hackman sem hefur sjaldan verið betri. Það er skemmtilegt hvað kvikmyndirnar Missisippi Burning og The Birth of a Nation eru miklar andstæður hvað varðar viðhorf til blökkumanna. En þær eru báðar helvíti góðar þó svo að Mississippi Burning komist ekki á sama klassa og epíkinn sem Birth of a Nation var.

****

Sunset Boulevard

2007-12-06T16:13:00.000-08:00

Sunset Boulevard kom út árið 1950 og þótti merkileg fyrir þær sakir að hún markaði endurkomu Gloriu Swanson á hvíta tjaldið. Gloria hafði verið ein af skærustu stjörnum þöglu tímabilsins en eftir að talið hóf innreið sín í kvikmyndasöguna árið 1927 hafði hún lítið sem ekkert sést og var svo gott sem gleymd árið 1950 þegar Sunset Boulevard kom út. Mörgum öðrum stjörnum frá þögla tímabilinu var boðið hlutverkið á undan Gloriu, þ.á.m. Gretu Garbo og Nancy Pickford.

Það mætti segja að Gloria leiki nánast sjálfa sig í myndinni en Norma Dessman, persónan sem hún leikur, er gleymd kvikmyndastjarna frá þögla tímabililnu sem þráir ekkert heitara en endurkomu á hvíta tjaldið. Norma vinnur hörðum höndum að því að skrifa handrit að mynd þar sem hún mun leika aðalhlutverkið og fær hjálp frá handritshöfundnum Joe Gillis sem er leikinn af William Holden. Norma Dessman minnti mig svoldið á mömmuna í Requiem for a Dream þar sem þær lifa báðar algjörlega í sínum eigin draumkennda heimi og halda að stærsta stund lífs þeirra sé í nánd. Ég er ekki frá því að Norma Dessman hafi verið fyrirmyndin að mömmuni í Requiem for a Dream.

Gloria Swanson fékk Óskarsverðlaun fyrir leik sinn í þessari mynd og var í kjölfarið boðið hlutverk í fjöldanum öllum af kvikmyndum. Hún hafnaði hins vegar öllum tilboðum sem hún fékk og ákvað að leggja leikhæfileikana á hilluna.

Sunset Boulevard er eins og svo margar aðrar Billy WIlder myndir, mjög góð og vel skrifuð með afþreyingarþörf áhorfandans ofarlega í hugi en missir þó svoldið dampinn undir lokin. Reyndar er Sunset Boulevard sennilega sísta Billy Wilder myndin sem ég hef séð hingað til en þarf það endilega að þýða að hún sé léleg? Nei það þýðir að hún sé geðveik og skelli ég fjórum stjörnum á hana af fimm.

****

Topp 10 listinn (2-4)

2007-12-06T15:17:00.001-08:00

4. The Green Mile
Frank Darabount hefur gert tvær frábærar fangelsismyndar; The Green Mile og The Shawshank Redemption. Báðar eru meistaraverk og átti ég erfitt með að ákveða hvor þeirra skyldi fá sæti á Topp 10 listanum mínum. Á endanum varð The Green Mile ofan á þar sem mér finnst hún er einfaldlega betri mynd út í gegn. Myndin inniheldur ótrúlega mikið af áhugaverðum persónum en sá sem er mest normal og mannlegastur er Paul Edgecomb en meðal annara áhugaverðra karaktera má nefna John Coffey ásamt Brutus Howell, Eduard Delacroix, Wild Bill og Percy Wetmore. Myndin gerist á dauðadeild sem fær til sína nýjan dularfullan fanga sem virðist harla ólíklegur til að fremja morð. The Green Mile er magnað bíó út í gegn og alltaf þegar maður heldur að myndin geti ekki orðið magnaðari þá toppar hún sjálfa sig. Sagan sjálf, sem Stephen King, er mjög góð en þegar hann skrifaði hana hafði hann sennilega ekki órað fyrir því að það væri hægt að gera jafngóða bíómynd úr henni og raunin varð árið 1999.

3. Metropolis
Metropolis kom út árið 1927 og mér finnst ótrúlegt að það hafi verið hægt að gera svona flotta bíómynd á þeim tíma. Myndin gerist árið 2026 í borginni Metropolis þar sem verkamennirnir búa í neðanjarðarborg og eru hálfgerðir þrælar. Í myndinni verður Freder, sonur skapara og stjórnenda borgarinnar, ástfanginn af Mariu sem er ein af íbúum neðanjarðarborgarinnar. Freder vill helst af öllu koma á sátt milli Metropolis og neðanjarðarborgarinnar en það re hægara sagt en gert. Það er svo margt ótrúlega flott við þessa mynd, t.d. bara Metropolis borgin í heild sinni, hún er eitthvað svo rosaleg. Atriðið þar sem vélmennaútgáfan af Mariu er vakin til lífsins er líka ein mesta snilld sem ég hef séð í bíómynd. Tónlistin er líka stórgóð sem er algjört möst vegna þess að myndin er hljóðlaus en sennilega hefði Metropolis aldrei getað orðið nærri því jafngóð bíómynd ef hún væri með tali. Það sorglegasta við myndina er þó að rúmlega fjórðungur af upprunulegu útgáfunni er að eilífu glataður og munum við því aldrei fá að bera myndina í heild fyrir okkar augu.

2. 2001: A Space Odyssey
Margir hafa kvartað yfir því að þessi mynd sé hæg og langdreginn og jafnvel leiðinleg. Ég get ekki verið sammála þessu því að þótt myndin sé löng þá naut ég hverrar einustu mínútu enda er myndin frábær frá upphafi til enda. Myndin skiptist í fjóra kafla: The Dawn of men, The Lunar Jouney in the Year 2000, Jupiter mission 18 months later og Jupiter and Beyond the infinitive. 1. kaflinn sýnir samfélag manna áður en þeir þróuðust úr því að vera apar og er hann virkilega góður þrátt fyrir að vera stuttur. Myndin endar svo á einu óhugnanlegasta atriði kvikmyndasögunnar þar sem aðalpersóna myndarinnar, David Bowman, fer í gegnum nokkur stig öldrunar á nokkrum mínútum og endurfæðist svo sem barn. Magnaðasta persónu myndarinnar er hins vegar illmennið, HAL 9000, sem er tölva. 2001: A Space Odyssey er ein af þessum myndum þar sem maður situr límdur við skjáinn allan tímann og hugsar síðan þegar myndin er búin: "Snilld!". Ég öfunda þá sem eiga eftir að sjá þessa mynd vegna þess að hún er ekki nærri því jafn mögnuð þegar maður sér hana í annað skiptið og það er bara svo rosaleg upplifun að sjá hana í fyrsta sinn.

Cannibal Holocaust

2007-12-06T14:17:00.000-08:00

Cannibal Holocaust fjallar um hóp ungmenna sem gerir sér ferð í Amazon frumskóginn í leit að mannætum. Ungmennin hyggjast gera heimildamynd um þessa för sína en allt í einu virðist jörðin hafa gleypt þau og ekkert spyrst frá þeim í langan tíma. Leitarflokkur gerir sér þá ferð í frumskóginn þar sem hann finnur filmur hópsins. Þegar leitarflokkurinn er farinn til baka og getur séð það sem er á filmunum kemst að því hver hin hræðilegu örlög ungmennanna voru í raun.

Þessi mynd er hreinn og klár viðbjóður frá upphafi til enda og eftir að hafa horft á hana þakkaði ég fyrir að vera ekki með algjörlega óklippta útgáfu. Meðal þess sem myndin hefur upp á að bjóða eru nauðganir, gróft ofbeldi, stjaksetning og misþyrmingar á dýrum. Af þessum sökum hefur myndin verið bönnuð í heilmörgum löndum, þ.á.m á Íslandi og því er eingöngu hægt að nálgast klippta útgáfu af myndinni hér. Ég hef þó heyrt að Laugarásvídeó sé með óklippta útgáfu undir borði hjá sér.

Auðvitað urðu dýraverndunarsamtök brjáluð þegar myndin kom út enda eru misþyrmingarnar á dýrunum í myndinni algjörlega tilgangslausar og ógeðslegar. T.d. er skjaldbaka krufin í einu atriðinu. Rogero Deodato, leikstjóri myndarinnar, var því kærður og þurfti að borga sekt. Einnig var því haldið fram að fólk hefði verið drepið og nauðgað í alvöru við gerð myndarinnar en Deodato vísaði því algjörlega á bug og það hafa aldrei fundist neinar sannanir þess efnis. T.d. útskýrði hann að konan sem var stjaksett í myndinni sæti í raun á reiðhjólahnakki og að hún héldi spýtunni upp í sér með munninum einum saman.

Cannibal Holocaust hefur haft sín áhrif á kvikmyndsöguna þar sem kvikmyndin, The Blair Witch Project, var stæling á henni. Sennilega hafa margir heyrt um allar draugasögurnar sem spunnust út um þá mynd en þær eru óvenju svipaðar þeim goðsögnum sem til eru um Cannibal Holocaust. Það hefur þó sennilega bara verið eitthvað sölutrikk sem er tilbúningur framleiðenda Blair Witch myndanna.

Í heildina séð hefur þessi mynd upp á fátt annað að bjóða en ofbeldi, morð og viðbjóð en það versta af öllu eru dýramisþyrmingarnar sem eru með öllu tilgangslausar. Maður þarf sennilega að vera masókisti til að geta notið þess að horfa á þessa á mynd því það er ekkert annað en sjálfspíning og þá sérstaklega ef horft er á óklipptu útgáfuna sem ég vil ekki einu sinni ímynda mér hvernig er. Það er þó áhugaverðri spurningu velt upp í myndinni þess efnis hvorir séu meiri villimenn hinn siðmenntaði maður eða mannætur úr Amazon skógi. Annars mæli ég ekki með Cannibal Holocaust nema þá sem eru sjálfspíningarhugleiðingum.

**

Full Metal Jacket

2007-12-06T07:51:00.000-08:00

Oft þegar myndir skipast algjörlega niður í tvo hluta verður annar hlutinn mjög góður en hinn hlutinn það lélegur að hann eyðileggur hreinlega fyrir. Gott dæmi um þetta sást t.d. í kvikmyndinni Spartacus frá 1960 sem Stanley Kubrick gerði. En 27 árum síðar hafði Kubrick ekki enn lært af reynslunni en þá gerði hann myndina, Full Metal Jacket. Hún skiptist einnig í tvo hluta; í fyrri hlutanum fylgjumst við með æfingabúðum fyrir Víetnamstríðið en í seinni hlutanum er komið út í stríðið sjálft.

Fyrri hluti myndarinnar er ótrúlega góður. Þar segir aðalpersóna myndarinnar, Joker, frá reynslu sinni úr gríðarlega ströngu og erfiðu æfingaprógrammi fyrir Víetnamstríðið. Þessar æfingabúðir eru það erfiðar að þær henta nánast eingöngu fullvaxta mönnum á besta aldri í mjög góðu formi sem gerir hinum spikfeita og klunnalega, Gomer Pyle, mjög erfitt fyrir. Augljóslega á Pyle ekkert erindi í þessar æfingabúðir og á endanum er foringinn búinn að fá svo gjörsamlega upp í kok af honum að hann ákveður að láta öll mistök sem hann gerir hér eftir bitna á félögum hans. Í kjölfarið byrja ákveðnar geðraskanir að magnast upp í Pyle sem ná svo hámarki í svakalegu atriði sem markar enda góða hluta myndarinnar.

Ég hef oft og mörgum sinnum horft á þennan fyrri hluta myndarinnar en ég hef aðeins einu sinni þraukað í gegnum seinni hlutann sem gerist í Víetnam og ég ætla mér ekki að gera sjálfum mér það að horfa á hann aftur. Það er ótrúlegt hvað myndinni tekst að detta mikið niður eftir æfingabúðirnar þar sem hvert einasta atriði var snilld.

Full Metal Jacket stenfdi í að verða ein besta Víetnam stríðs mynd sem ég hef séð eftir að ég sá fyrri hlutann af henni en einni hlutinn gerði það að verkum að hún kemst ekki í toppinn í þeim hópi. Myndir á borð við Platoon, The Deer Hunter og Apocalypse Now eru t.d. klassanum betri en Full Metal Jacket. Ég gef þessari mynd 4,5-5 stjörnur fyrir fyrri hlutann en seinni hlutinn dregur hana niður í 3,5 stjörnur.

***1/2

Topp 10 listinn (5-7)

2007-12-05T14:05:00.000-08:00

7. The Silence of the Lambs
Í þessari mynd kynntist ég einni allra eftirminnilegustu persónu sem sést hefur á hvíta tjaldinu; Hannibal Lecter í hlutverki Anthony Hopkins. Hannibal er svo stórbrotinn persónuleiki að maður veit stundum ekki hvort að hann sé snillingur eða kolgeðveikur eða hvort tveggja. Mómentið þar sem hinn kolgeggjaði Hannilbal er fyrst kynntur til sögunnar er í fangelsinu þegar hann segir "A census taker once tried to test me. I ate his liver with some fava beans and a nice chianti" og gefur svo frá sér eftirminnilegt látbragð. Hannibal er þó ekki eina eftirminnilega persónan úr myndinni heldur fjallar hún að stóru leyti um raðmorðingjann Buffalo Bill og er Hannibal fenginn til að hjálpa lögreglunni að góma hann. Þrjár myndir um Hannibal hafa komið út eftir þessa en enginn þeirra getur talist neitt meira en skugginn af forvera sínum.

6. The Good the Bad and the Ugly
Þessi mynd hefur allt til að bera: spennu, dramatík, góða persónusköpun, magnaða tónlist, epísk atriði og ég gæti haldið áfram lengi. Fyrir það fyrsta er hinn stóíski og þögli karakter sem Clint Eastwood tekst að skapa í þessari mynd sennilega sá allra svalasti í kvikmyndasögunni. Tuco (The Ugly) og Angel Eyes (The Bad) eru einnig frábærar persónur hver á sinn hátt. Það sem gerir myndina hins vegar að meistaraverki er frábær tónlist eftir Ennio Morricone og man ég varla eftir því að hafa heyrt jafngóða tónlist í kvikmynd. Í þessi samhengi má nefna atriðið í kirkjugarðinum sem er nokkurs konar uppgjör milli aðalpersónanna þriggja með Ecstacy of gold spilað undir. Algjör epík!

5. A Clockwork Orange
A Clockwork Orange er nokkurs konar blanda af sótsvartri gamanmynd og mikilli dramatík. Til að byrja með fáum við að kynnast hinum illhuga Alex deLarge sem finnst fátt skemmtilegra en að drepa og nauðga. Fyrri hluta myndarinnar sést hann sinna þessum áhugamálum og þá fær maður að sjá hvert snilldarlega atriðið á fætur öðru en þar ber sérstaklega að nefna atriðið á sundlaugarbakkanum sem er dúndrandi snilld. Þegar líður á myndina verður hún ekki alveg jafnskemmtileg en þá kemur hins vegar heimspekilegt ívaf yfir hana og þeirri spurningu er velt upp hvort það sé réttmætt að breyta persónuleika fólks með valdi ef það er breyting til hins betra. Tónlistin í myndinni er einnig mjög góð þó að hún sé að minnstu leyti frumsamin en sinfóníur Beethovens eru notaðar á epískan hátt.

Fyrirlestur um Billy Wilder

2007-12-05T13:18:00.000-08:00

Ég og félagar mínir, Bóbó, Slaníel og Marri, renndum svoldið blint í sjóinn þegar við ákváðum að skrifa þennan fyrirlestur. Enginn okkar hafði séð eina einustu Billy Wilder mynd fyrir utan Some like it hot sem ég hafði séð fyrir rúmu ári. Við höfðum hins vegar heyrt marga góða hluti um kauða og vildum velja einhvern skemmtilegan leikstjóra sem við höfðum ekki séð margar myndir eftir.

Áður en við gerðum fyrirlesturinn horfðum við á fimm myndir eftir Billy Wilder en í tímaröð eru þær: Double Indemnity, The Lost Weekend, Sunset Boulevard, Some like it Hot og The Apartment. Skemmst er frá því að segja að allar þessar myndir eru mjög góðar og jafnframt skemmtilegar og á ég mjög erfitt með að gera upp á milli þeirra. Ég komst þó að þeirri niðustöðu að The Lost Weekend væri best og vermir hún nú 10. sætið á topp 10 listanum mínum. Hinar myndirnar fylgja þó fast á eftir og eru allar í hópi betri mynda sem ég hef séð.

Þegar við byrjuðum að horfa á þessar myndir áttuðum við okkur strax á því að við hefðum valið réttan mann til að gera fyrirlestur um þar sem myndirnar hans Billy Wilder teljast ekki góðar út af einhverju einum þætti eða atriði heldur eru þær gott bíó út í gegn. Reyndar völdum við 5 frægustu myndirnar til að horfa á og þær sem hafa fengið langbestu dómana þannig að við vitum ekki alveg hvort aðrar Billy Wilder myndir haldi sig á sama klassa. Ég mun þó komast að því fyrr en síðar þar sem ég ætla mér að horfa á fleiri myndir eftir Wilder þegar tími gefst.

Vertigo

2007-12-05T06:00:00.000-08:00

Kvikmyndin Vertigo kom út árið 1958 og fjallar um hinn lofthrædda lögreglumann, John Ferguson. Vinur John hefur áhyggjur af konunni sinni og fær hann til að njósna um hana. Þar sem John er reyndur leynilögreglumaður gengur nokkuð vel þangað til hann þarf að fylgjast með henni fara upp í ákveðna hæð - þá kemur í ljós að lofthræðslan er öllu öðru yfirsterkara í huga hans.

Þessi mynd er mjög góð í marga staði, t.d. er Jim Stewart sjúklega nettur í hlutverki John Ferguson og plottið kemur skemmtilega á óvart. Einnig koma fram margar sálfræðilegar pælingar eins og þegar John lætur ástkonu sína klæða sig eins og fyrrverandi ástkonu sína. Samt varð ég fyrir ákveðnum vonbrigðum með myndina. Hún var nokkuð hæg á köflum og ástarsagan var á tíðum klisjukennd og leiðinleg. Samtölin milli persónanna í ástaratriðnunm voru líka oft svo heft að mig langaði til að æla. Einnig kom endirinn nokkuð flatt upp á mig og átti ég erfitt með að skilja hvað hefði raunverulega gerst þegar á horfði á myndina.

Ég hef oft séð betri Hitchcock myndir en þessa en hann hefði frekar átt að einbeita sér að því að gera fleiri spennumyndir heldur en ástarmyndir. Það er samt ótrúlegt hveru misjafnar myndirnar hans eru, allt frá því að vera meistaraverk á borð við The Birds og niður í glatað drasl eins og Topaz. Vertigo er þarna mitt á milli og eins og áður kom fram hafði ég búist við betri mynd, þó að hún sé svo sem alveg ágæt.

***

World of Glory

2007-12-05T05:39:00.001-08:00

Þegar ég sá þessa sænsku stuttmynd í kvikmyndafræðitíma um daginn þá skildi ég lítið í henni. Tenging upphafsatriðisins við restina af myndinni var torskiljanleg og erfitt var að sjá hvað var í gangi í kollinum á aðalpersónu myndarinnar - þó var augljóst að ekki var allt með felldu. Þegar ég varð mér hins vegar út um myndina með hjálp internetsins og horfði á hana í annað sinn þá fóru línurnar að skýrar.

Í upphafsatriði myndarinnar sjáum við bíl með gám aftan á sér sem er fullur af vesælu fólki. Augljóst er að það á að leiða þetta fólk til slátrunar og sennilega er þetta tenging við "Final Solution" nasistanna í Seinni heimsstyrjöldinni þar sem átti að drepa alla gyðinga, homma, svertingja o.fl. einstaklinga sem nasistunum var illa við. Ég tók hins vegar eftir því þegar ég sá myndina í annað sinn að aðalpersóna myndarinnar er kynnt til sögunnar í þessu atriði og stendur hann fyrir utan bílinn ásamt fjölda annarra. Þetta útskýrir betur hversu bældur hann er eftir stríðið og allt ógeðið sem hann varð vitni að þar. Einnig útskýrir þetta fáránlega hegðun hans á köflum sem jaðra við geðraskanir og viðkvæmni hans fyrir því að heyra manneskju öskra í lok myndarinnar.

Myndin gefur góða sýn á það hversu bælt fólk getur orðið eftir stríð á borð við Seinni heimsstyrjöldina þar sem það verður vitni að ýmsum hörmungum og tekur jafnvel þátt í að hrinda þeim í framkvæmd. Það er ótrúlegt hvað myndin nær að koma þessum skilaboðum frá sér miðað við það hvað hún er stutt og mínimalísk. Það er enginn atburðarás í gangi heldur sjáum við eingöngu aðalpersónuna gefa stutta kynningu á fólkinu í lífi sínu og þrjú atriði til viðbótar sem sýna hversu geðtruflaður hann er orðinn.

Mér fannst þessa mynd stórgóð eftir að hafa horft á hana í annað sinn. Maður verður fyrir svo miklum hughrifum við það að horfa á þetta þegar maður skilur tenginguna við upphafsatriðið og stemmningin sem Roy Andersson leikstjóra tekst að skapa er ótrúleg. Það kom mér ekki á óvart þegar ég sá að þessi mynd hefur verið margverðlaunuð og þar að auki valin besta stuttmynd allra tíma. Það þurfa þó sennilega flestir að sjá myndina tvisvar til að skilja hana fullkomlega, þ.e.a.s. ef þeir hafa ekki lesið sér til um hana fyrir áhorf.

****1/2

Topp 10 listinn (8-10)

2007-11-29T14:30:00.000-08:00

10. The Lost Weekend (1945)
Eins og kom fram í nýlegri bloggfærslu um þessa mynd þá er þetta besta Billy Wilder myndin sem ég hef séð og mér finnst sá meistari eiga skilið að hafa mynd á listanum. The lost Weekend er rosalega góð og áhrifamikil mynd þrátt fyrir að hún sé nokkuð mínímalisk þar sem hún gerist einungis á fáeinum dögum og við fylgjumst með sömu persónunni allan tímann. En það er kostur frekar en ókostur enda er sagan rosalega vel skrifuð og Billy Wilder kemur henni einstaklega vel frá sér. Stórleikur Ray Milland í aðalhlutverkinu setur svo punktinn yfir i-ið og gerir myndina að meistaraverki.

9. Ben-Hur
Sennilega er Ben-Hur ein allra epískasta mynd kvikmyndasögunnar. Þó að myndin sé þrír og hálfur tími að lengd þá verður hún aldrei langdregin enda er alltaf eitthvað gerast og myndin er stútfull af eftirminnilegum atriðum. Þar ber helst að nefna kappreiðarnar sem er nokkurs konar uppgjör milli góðu aðalpersónunnar og vonda gaursins - útkoman er tær snilld. Einnig er það alveg rosalegt þegar Jesús kristur birtist fyrst í myndinni og veitir Judah Ben-Hur hjálparhönd þegar hann er máttvana og þjáður eftir að hafa verið píndur tímunum saman. Charlton Heston fer á kostum í titilhlutverkinu og það er engin tilviljun að þessi mynd fékk 11 Óskarsverðlaun á sínum tíma.

8. Se7en
Persónusköpunin í þessari ræmu er hreint með ólíkindum og er vondi kallinn, John Doe, sennilega einn áhugaverðasti persónuleiki sem ég hef séð í kvikmynd. Klækir hans og snilligáfa í bland við geðveiki skapa dularfulla stemmningu í myndinni sem breytist svo í spennu sem magnast upp þangað til hún nær hámarki í rosalegu lokaatriði. Það er svo margt geðveikt við þessa mynd, t.d. er öll lögreglurannsóknin í heild mjög áhugaverð og atriðið þar sem John Doe lætur sjá sig í fyrsta skipti er ekkert smá nett. Morgan Freeman og Brad Pitt eru góðir í sínum hlutverkum en meistari Kevin Spacey á hreinilega þessa mynd þrátt fyrir að hann sé ekki beint í aðalhlutverki.

Some Like It Hot

2007-11-28T15:06:00.000-08:00

Með þessari mynd sannaði Billy Wilder fyrir mér að hann getur ekki bara gert hádramtískar myndir um alkhólista, útbrunnar kvikmyndastjörnur eða tryggingasvindlara heldur líka bráðfyndnar gamanmyndir. Some like it hot er stórkostlega fyndin og skemmtileg frá upphafi til enda en það eru Jack Lemmon og Tony Curtis sem sjá um að halda uppi gríninu ásamt kynbombunni Marilyn Monroe.

Myndin fjallar um tvo hljóðfæraleikara sem verða vitni að fjöldamorðum bandarísku mafíunnar og í kjölfarið gerast þeir klæðskiptingar og leggja á flótta til Flórída með kvennahljómsveit. Þar upphefst mikill farsi og þá sérstaklega eftir að annar þeirra verður ástfanginn af einum samspilara sínum og hinn er hundeltur af auðmanni sem getur ekki hamið ást sína á honum. Þegar mafíúósarnir koma svo aftur inn í myndina verður upp fótur og fit sem næst ekki að binda enda á nema með miklu blóðbaði. Svo er það alltaf á mörkunum hvort klæðskiptingarnir nái að halda upp lyginni sinni til lengdar og lenda þeir oft í vandræðalegum aðstæðum eins og sjá má á eftirfarandi tilvitnun:

Sweet Sue: "Didn't you girls go to a conservatory?"
Jerry (as Daphne): "Yes, for a whole year."
Sweet Sue: "I thought you said it was three years."
Joe: "We got time off...for good behaviour."

Það besta við myndina, að öðrum leikurum ólöstuðum, var glæstur leiksigur Jack Lemmon. Hann gat svo sannarlega leikið fleira en gamla kalla sem gera ekki annað en að rífast við Walter Mathau enda fékk hann Óskarsverðlaun fyrir frammistöðu sína í þessari mynd. Eitt fyndnasta atriði myndarinnar er þegar hann kemur sauðdrukinn og trúlofaður upp á hótelherbergi til sín eftir að hafa dansað tangó alla nóttina með auðkýfingnum sem áður var nefndur. Endirinn á myndinni er líka drepfyndinn og sennilega einn sá allra fyndnasti sem fyrir finnst í sögu kvikmyndanna. Í heildina litið er Smoe Like It Hot ekki bara mynd sem hægt er að hafa gaman að heldur er hún líka stórgóð og vel gerð.

****

8 1/2

2007-11-28T11:25:00.000-08:00

Ég var nokkuð spenntur fyrir því að sjá þessa mynd enda hafði ég ekki séð eina einustu Fellini mynd en heyrt svo margt gott um þennan meinta snilling. Einnig hafði ég heyrt að 8 1/2 væri allra besta Fellini myndin enda var hún margverðlaunuð á sínum tíma og hlaut m.a. Óskarsverðlaun sem besta erlenda mynd. Þegar ég horfði svo loksins á þess mynd varð ég fyrir verulegum vonbrigðum.

Ég vil þó byrja á að taka fram að mörg atriði í þessari mynd eru alveg ótrúlega flott og það er greinilegt að Fellini er mikill listamaður. Í þessu samhengi má t.d. nefna upphafsatriðið og uppgjör Guido við konurnar í lífi sínu. Myndavélinni er beitt á snilldarlegan hátt og hvert einasta skot er augljóslega útpælt. En þó að kvikmyndin 8 1/2 sé listaverk út af fyrir sig þá hefur hún lítið sem ekkert afþreyingargildi. Áhorfandinn er lítið með á nótunum enda er sífellt verið að skipta úr raunveruleikanum yfir í hugarheim Guidos og myndin er hreinlega hæg og leiðinleg. Það versta af öllu er hins vegar helvítis dubbið. Hvaða hálfvita dettur í hug að láta leikarana segja "Einn, tveir, þrír - einn, tveir, þrír" þegar þeir eru að tala og dubba síðan yfir það? Þetta fór rosalega í taugarnar á mér þegar ég horfði á myndina enda er engan veginn hægt að detta inn í mynd þar sem talið er sett inn eftir á.

En þá situr eftir spurngin: Af hverju var Fellini að gera þessa mynd? Augljóslega er hún ekki hugsuð sem afþreyingarefni enda hafa mjög fáir gaman að því að horfa á myndina og enn færri geta dottið inn í hana. En auðvitað var Fellini drullusama um það vegna þess að hann vildi bara að myndin ynni til verðlauna (sem hún gerði) og að kvikmyndanördar mundu brunda yfir einstökum atriðum í myndinni í framtíðinni (sem þeir gera) og að myndin innihéldi þetta eina snilldaratriði sem kæmi henni á lista yfir bestu myndir allra tíma (sem gekk eftir). Já, að hugsa sér að þessi mynd sé á lista yfir 102 merkilegustu myndir allra tíma þó að hún sé svona hundleiðinleg. Það samt skiptir engu máli sbr. ummæli hæstvirts Sigurðar Páls Guðbjartssonar frá 25. nóvember 2007:

"Þessar myndir [á 102-mynda listanum] eru oft taldar meistaraverk út af einhverjum ákveðnum listrænum/verklegum þáttum eins og myndatöku eða út af 2-3 rosalegum byltingarkenndum senum, þær eru ekkert endilega alveg frábært bíó alla leið í gegn."

Þar höfum við það. Það skiptir ekki máli þó að myndir Fellinis séu hundleiðinlegar þá má samt setja hann í hóp með bestu leikstjórum allra tíma, skíra flugvelli eftir honum og hreinlega dýrka hann sem Guð almáttugan. Ég kýs hins vegar frekar að upphefja myndir sem eru ekki bara gerðar til að vinna til verðlauna eða fara á einhverja lista. Ef þú ert sammála, lesandi góður, þá skaltu ekki sjá 8 1/2.

**

The Lost Weekend

2007-11-27T12:36:00.001-08:00

The Lost Weekend kom út árið 1945 og í kjölfarið var leikstjórinn og handritshöfundurinn, Billy Wilder, margverðlaunaður fyrir þetta stórvirki. Myndin hlaut meðal annars Óskarsverðlaun sem besta mynd en þar að auki fékk hún Óskar fyrir leikstjórn, handrit og besta karlleik í aðalhlutverki. Myndin er byggð á samnefndri skáldsögu eftir Charles R. Jackson sem kom út árið áður og fylgir myndin söguþræði bókarinnar nokkuð vel eftir. Í bókinni er þó fjallað um meinta samkynhneigð aðalpersónunnar, Don Birnham, í háskóla en Billy Wilder ákvað að hafa það ekki með í kvikmyndinni.

Myndin segir frá lífi mislukkaðs rithöfunds sem er fastur í viðjum áfengisfíknar. Við fáum að sjá fimm daga úr lífi hans þar sem fíknin magnast upp með hverjum deginum og hefur sífellt meiri og verri áhrif á samband hans við sína nánustu. Á endanum er hann orðinn svo illa leikinn að er farinnað missa tengslin við raunveruleikann og lætur ekkert stoppa sig við það að útvega sér áfengi þegar hann er staurblankur.

Eins og í flestum Billy Wilder myndum þá er sagan hröð og áhorfandinn vel með á nótunum allan tímann. Wilder lagði meira upp úr handritaskrifum heldur en kvikmyndatöku og þar af leiðandi eru myndir hans mun skemmtilegri og áhorfendavænni heldur en mörg önnur stór númer í kvikmyndasögunni. Þó svo að hann nái ekki að skapa ógleymanleg atriði með kvikmyndatöku þá tekst honum það með góðu handriti og góðri leikstjórn. T.d. er atriðið úr þessari mynd þar sem Don Bornham byrjar að sjá ofsjónir alveg kynngi magnað ásamt atriðinu þar sem hann er að leita að áfengisflösku sem hann faldi í íbúðinni sinni. Þessi atriði hefðu þá einungis verið skugginn af sjálfum sér ef ekki hefði verið fyrir fra´bæra frammistðu Ray Millan í aðalhlutverki myndarinnar.

Eftir að hafa horft á fimm Billy Wilder myndir, sem eiga að teljast þær bestu eftir hann, þá er ég kominn á þá skoðun að The Lost Weekend sé sú allra besta þeirra. Myndin er mjög áhrifarík og ógelymanleg og fer klárlega í hóp með bestu myndum sem ég hef séð.

*****

American Gangster

2007-11-26T14:34:00.000-08:00

Á Víetnamstríðsárunum var uppi maður að nafni Frank Lucas sem sá um að uppfylla dópþörf New York búa. Hann smyglaði dópi beint frá Víetnam, með hjálp bandarískra hermanna, og seldi það algjörlega óþynnt og tandurhreint á lægra verði en tíðkaðist. Augljóslega varð Frank einvaldur á eiturlyfjamarkaðnum í kjölfarið og þegar best gekk þénaði hann milljón dollara á dag.

Á sama tíma starfaði lögregluþjóninn, Richie Roberts í eiturlyfjadeild lögreglunnar í New York. Hann var einn af örfáum heiðarlegum lögregluþjónum í borginni á þessum tíma og þáði aldrei mútugreiðslur. Hann barðist fyrir því af heilum hug að uppræta eiturlyfjasölu í borginni, þ.e. þeirri starfsemi sem Frank Lucas hafði lifibrauð af. Á sama tíma reynir Richie fyrir sér í lögmannsnámi í þeim tilgangi að fá málflutningsrétt fyrir dómstólum Bandaríkjanna.

Þetta eru sannir atburðir og um þetta fjallar kvikmyndin American Gangster.

Aðalpersónur myndarinnar eru leiknar af tveimur meisturum; Denzel Washington (Frank) og Russel Crowe (Richie). Þeir standa sem fyrr fyrir sínu og eiga stóran þátt í því að skapa eina bestu mynd ársins 2007. Russel Crowe hefur haft nokkuð hægt um sig í stórmyndagerð síðan hann gerði Gladiator en í þetta skiptið bregst honum ekki bogalistin. Vel er að verki staðið við gerð þessarar myndar að öllu leyti og þar að auki er hún skemmtilegt og spennandi frá upphafi til enda. Ég mæli með því að allir sem hafa áhuga á góðum bíómyndum skelli sér á þessa á meðan hún er enn í bíó.

****1/2

Rashomon

2007-11-26T14:32:00.000-08:00

Kvikmyndin Rashomon kom út árið 1951 og var byggð á smásögunni “In a Grove” eftir Ryonsuke Akutagawa frá 1921. Akutagawa hafði áður skrifað smásögu með nafninu Rashomon en hún tengist kvikmyndinni ekki að öðru leyti nema að nafn hennar er þaðan komið.

Það má segja að Rashomon sé sú kvikmynd sem kom Akira Kurosawa virkilega á kortið sem heimsklassa leikstjóri. Myndin vann Gullljónið á kvikmyndahátíðinni í Feneyjum og fékk einnig Óskarsverðlaun sem besta erlenda mynd og vann Kurosawa þar sinn fyrsta Óskar. Rashomon hefur haft áhrif á fjölmargar kvikmyndir en þekktust þeirra er sennilega The Usual Suspects frá árinu 1995.

Myndin fjallar um morð á samúraia sem er séð frá fjórum mismunandi sjónarhornum. Enginn þeirra fjögurra sem tjáir sig um morðið hefur sömu að segja og samúrainn sjálfur, sem haft er samband við í gegnum miðil, segir að um sjálfsmorð sé að ræða. Eiginkona hans segir að hún sé valdur að morðinu en trésmiður nokkur og óþokkinn Tajomaru sammælast um það að sá síðarnefndi sé morðinginn. Sögurnar eru mistrúlegar og er áhorfandanum látið eftir að dæma um hvað gerðist í raun og veru.

Það sem er mest pirrandi við þessa mynd (sem og aðrar Kurosawa myndir) eru ýktir leiktilburðir. Af myndum Kurosawa að dæma geta japanskir leikarar hvorki hlegið né grátið án þess að gjörsamlega æra áhorfendur með hávaða og kjánalegum tilburðum. Aftur á móti er söguþráðurinn skemmtilegur og myndin er mjög vel gerð að flestu leyti. Hápunktur myndarinnar á sér svo stað í dramatískum endi þegar ein af persónum myndarinnar gerir upp tilfinningar sínar.

Sennilega finnst mörgum þessi mynd vera hundleiðinleg en ég hafði gaman að henni þó að sagan sé hæg á köflum. Aftur á móti er myndin mjög stutt, innan við 90 mínútur, svo það er nú ekki mikið mál að þrauka í gegnum þetta. En Rashomon er klárlega næstbesta Kurosawa mynd sem ég hef séð hingað til á eftir hinni ógleymanlegu Seven Samurai.

***1/2

The Rules of the Game

2007-11-25T11:27:00.000-08:00

Ég hef séð margar góðar bíómyndir í gegnum tíðina og oft hef ég settið gáttaður eftir góða bíómynd vegna þess hversu mikil snilld hún var en sjaldan eða aldrei hef ég upplifað jafnmikið meistaraverk og hið mikli stórvirki frá tíma frönsku rómantíkurinnar, The Rules of the Game.

Myndin fjallar í grófum dráttum um André Jurieux, sem er heimsfrægur flugmaður, og ást hans á Christine sem er einnig elskuð af tveimur öðrum mönnum; Octave og Robert, eiginmanni hennar. Í seinni hluta myndarinnar fer fram matarboð sem inniheldur þau öll og upphefst þá mikill farsi og dramatík.

Myndin er snilldarlega gerð að öllu leyti, leikurinn er til fyrirmyndar og persónusköpunin er með ólíkindum. Besta atriðið atriði myndarinnar jaðrar við að vera kvikmyndafræðileg fullkomnun en í því fara persónur myndarinnar á kanínuveiðar. Ein af skemmtilegri persónum myndarinnar er öryggisvörðurinn Schumacher en í lok myndarinnar er hann rekinn úr starfi sínu og er su stund svo dramatísk að áhorfendanum líður eins og það sé verið að reka hann sjálfan úr starfi. Annað dramatískt atriði á sér stað stuttu síðar þar sem ein af aðalpersónum myndarinnar er skotin til bana og sá áhorfandi sem fellir ekki tár yfir því atriði hlýtur að hafa steingert hjarta.

Enginn áhugamaður um kvikmyndir má láta þessa epík fram hjá sér fara enda má segja að franska rómatíkin hafa náð hápunkti sínum þegar þessi mynd kom út árið 1939. Myndin er bæði skemmtileg og dramtísk og hún inniheldur jafnframt mörg stórkostleg atriði. Jean Renoir hefur svo sannarlega stimplað nafn sitt í kvikmyndasögunni með því að gera þessi mynd en orð á borð við Snilld, meistari, snilld lýsa honum best. Þeir sem hafa ekki enn séð The Rules of the Game: Þið eruð að missa af heilmiklu!

*****

RIFF - Ledsaget udgang

2007-10-15T12:53:00.000-07:00

Ég skellti mér á Temporary Release á lokadegi RIFF þar sem það var uppselt á 4 mánuði, 3 vikur og 2 daga. Myndin er dönsk og fjallar um tvo menn; John, fanga sem fær að fara úr fangelsinu í einn dag vegna brúðkaups sonar síns og Bo, fangvavörðinn sem á að fylgja honum. Í gegnum alla myndina er fylgst með þessum kauðum við hvert fótmál.

Það sést strax í byrjun hversu ólíkir karakterar Bo og John eru þar sem Bo er hógvær og lítillátur en John harður og dónalegur. Bo virðist ekki vera þeim vanda vaxinn að fylgjast með John sem ætti að geta flúið auðveldlega. Þegar lengra dregur í myndinni eru persónurnar svo allt í einu skapaðar upp á nýtt og þá sérstaklega Bo. Hann verður skyndilega að einhverjum allt öðrum náunga en þeim sem við höfðum verið að fylgjast með alla myndina. Þetta er liður í þeim rembingi leiktjórans að búa til alveg rosalegt plott á myndina en sú tilraun hans er því miður frekar mislukkuð. Úr verður ruglingslegur endir þar sem áhorfandinn skilur varla hvað snýr upp eða niður lengur.

Myndin er á heildina litið ekkert spes. Á tímabili var hún reyndar mjög fyndin og margir leikaranna stóðu sig ágætlega svo hún er langt frá því að vera alslæm. En það versta er hins vegar, eins og áður kom fram, sorgleg tilraun leikstjórans til að búa til trylltan lokakafla, í anda mynda eins og The Usual Suspects og The Sixth Sense, sem getur í besta falli talist kjánlegur.

RIFF - Hiena

2007-10-15T12:46:00.000-07:00

Ég get ekki sagt að ég hafi farið á þessa pólsku mynd með væntingarnar í hámarki en engu að síður var ég spenntur fyrir hátíðinni þar sem þetta var fyrsti dagurinn. Ég varð því fyrir miklum vonbrigðum þegar myndin byrjaði þar sem ég komst að því að það var ekki lagður meiri metnaður í þessa hátíð en svo að myndin var sýnd í hræðilegum gæðum. Þar að auki vantaði hljóðið fyrstu mínútur myndarinnar og í einu atriðinu vantaði texta og þar hafa væntanlega fáir skilið hvað fór fram aðrir en pólsku verkamennirnir aftast í salnum.

En lengi getur vont versnað. Ég komst fljótt að því ég hafi ekki bara haft fyrir því að fara í bíó til að sjá mynd í skelfilegum gæðum heldur einnig til að sjá ömurlega mynd. Söguþráður myndarinnar var óáhugaverður og byggðist á því að aðalpersóna myndarinnar tók kjaftasögu frá félögum sínum of alvarlega. Síðan var rembst við það að byggja upp spennu í myndinni t.d. með því að taka upp sömu víðskotin aftur og aftur sem varð mjög þreytandi á endanum.

Myndin náði aldrei neinum dampi og maður náði aldrei að detta inn í myndina. Sennilega er þar miklu um að kenna lélegum hljóðgæðum þar sem myndin spilar mikið út á það að búa til stemmningu út frá tónlist og öðrum hljóðum. Öll hljóð og tónlist hljómuðu hins vegar eins og ískur í þessari bíóferð.

Myndin skilur lítið sem ekkert eftir sig nema það hversu ömurlegt það hlýtur að vera að búa í Póllandi ef maður er fátækur. Ég velti því hins vegar mikið fyrir mér eftir sýninguna af hverju það væri verið að sýna mynd sem þessa á Riff kvikmyndahátið og af hverju er verið að sýna hana í svona lélegum gæðum. Þetta eru ekkert annað en slæleg vinnubrögð aðstanda hátíðarinnar sem gera ekkert annað en að koma slæmu orði á eflaust ágætis kvikmyndahátið.

The General

2007-09-28T02:20:00.000-07:00

The General fjallar um Johnny Gray sem er verkamaður frá Suðurríkjunum í upphafi Þrælastríðsins. Johnny vill helst af öllu ganga til liðs við herinn til að ganga í augun á kærustunni sinni en þegar honum er synjað um inngöngu vill kærastan lítið með hann hafa. Johnny heldur þá áfram að vinna sem verkamaður á lestum Suðuríkjamanna en áður en langt um líður á hann eftir að blandast inn í ótrúleg ævintýri og stríðsátök á milli fylkinganna tveggja.

Til að byrja með er The General ótrúlega fyndin mynd. Buster Keaton nýtir sér hvern einasta möguleika að brandara og margir hverjir eru það fyndið að maður gæti grenjað af hlátri. Einnig leikur Keaton aðalhlutverk myndarinn mjög vel. Þá að það reyni kannski minna á þögla leikara þá þurfa þeir að lýsa tilfinningum sínum með svipbriðgum einum saman og það tekst Keaton frábærlega vel, sérstaklega í byrjun þar sem hann verður hálf-þunglyndur eftir að hafa ekki fengið inngöngu í herinn. Aðrir leikara sýna viðunandi frammistöðu en þeir blikna í samanburði við Keaton sjálfan.

Myndin heldur góðum dampi allan tímann og inniheldur mikið af eftirminnilegum atriðum. Aftur á móti er myndin mjög stutt, einungis 70-80 mínútur, þannig að hún er nánast búinn þegar hún er rétt að byrja. Maður hefði ekki hatað það ef myndin væri svona 20 mínútum lengri, þ.e. 20 mínútur í viðbót af snilld.

Ég held að The General sé mynd sem allir geti haft gaman að þó að hún sé svarthvít, þögul og 80 ára gömul. Hún er ekki bara fyndin og skemmtileg heldur líka mjög góð og eftirminnileg. Það ætti því enginn að verða svikinn af þessu meistaraverki Buster Keaton.

****1/2

Veðramót

2007-09-28T01:54:00.000-07:00

Ég skellti mér loksins á Veðramót um helgina eftir að hafa frestað því allt of lengi. Ég var orðinn nokkuð spenntur fyrir myndinni þar sem hún hefur verið að fá ágætis dóma og einnig koma leikstjórinn, Guðný Halldórsdóttir, til okkar í tíma um daginn. Þá var ég í hópi fárra sem höfðu ekki séð myndina en eftir því sem leið á umræðurnar langaði mig allta meira og meira að sjá myndina til að vita hvað var verið að tala um.

Myndin hefst á því að hæstarréttardómari les upp bréf sem rifjar upp hluta af fortíð hennar sem hún hefði helst viljað vera búin að gleyma. Restin af myndinni gerist á vistheimili fyrir vandræðaunglinga (Veðramót) og upplýsir innihald bréfsins fyrir áhorfendum. Aðalpersónur myndarinnar, Selma og Blöffi, hippa-kærustupar úr borginni ákveða að byrja að vinna á Veðramótum og rífa staðinn upp. Vistmennirnir eru hver öðrum dularfyllri og hinir nýju starfsmenn velta því mikið fyrir sér hvers vegna sumir þeirra voru vistaðir á Veðramót.

Leikarar myndarinnar standa sig nokkuð vel og kom það sérstaklega á óvart hversu góðir unglingarnir voru. Þeir sem stóðu upp úr voru Hilmir Snær sem er ávallt solid og Hera Hilmarsdóttir. Myndin hefur einnig mjög góðan stíganda og oft fær áhorfandinn á tilfinninguna að eitthvað rosalegt sé í nánd. Sagan er ágætlega skrifuð og mikið er lagt upp úr frumlegri persónusköpun en aftur móti bjóst maður við stærra climaxi. Einnig er endirinn nokkuð snubbóttur.

Í heildina fannst mér Veðramót vera mjög góð mynd og er sennilega besta íslenska kvikmyndin í langan tíma. Hún toppar vissulega ekki myndir á borð við Engla Alheimsins og Opinberun Hannesar II en myndin er mjög vel gerð, spennandi og frábær skemmtun.

***1/2

The Ku Klux Klan: A Secret History

2007-09-23T12:24:00.000-07:00

Ég gróf þessa heimildamynd upp í forvitni minni eftir að hafa horft á Birth of a Nation. Í myndinni er saga Ku Klux Klan rakin frá lokum Þrælastríðsins og til dagsins í dag.

Í byrjun myndarinnar verður áhorfandinn vitni að samkomu klansins nú á dögum. Þar er allt morandi í tattúveruðum og helskeggjuðum nýnasistum - þessar týpur sem maður vill ekki mæta í dimmu húsasundi. En það sem kom á óvart var að þarna eru líka heilu fjölskyldurnar, venjulegt fólk sem fer saman út úr bænum yfir helgi á Ku Klux Klan samkomu. Þarna eru grillaðar pylsur og fólk spjallar saman en þegar líður á kvöldið fara allir í búningana sína og verða vitni að þeim atburði sem er einkennandi fyrir Ku Klux Klan; hinn brennandi kross.

Ku Klux Klan starfaði upphaflega á árunum 1866-67, þ.e eftir lok Þrælastríðsins. Þrátt fyrir að samtökin hafi gerst sek um fjölmörg kaldrifjuð morð á svertingjum eiga þessi samtök lítið skylt með því Ku Klux Klan sem var endurreist árið 1915, sama ár og kvikmyndin The Birth of a Nation kom út. Það var meþódistinn William J. Simmons sem á heiðurinn að endurreisnin samtakanna.

"[William Joseph] Simmons claimed the idea of starting a new clan came to him in a vision. The birth of the group was simply a matter of timing. The moment arrived with the release of one of the greatest cinematic achievement of it's time. Just days following the Stone Mountain crossburning The Birth of a Nation was released in the south. D.W. Griffith's film played a sold out theater. The filmmaking was flawless, the history was not."

Upp úr þessu varð til það skrímsli sem allir hugsa um þegar minnst er á Ku Klux Klan. Samtökin voru á sínum tíma gríðarlega stór og innihéldu marga stjórnmálamenn og aðra hátt setta aðila úr þjóðfélaginu. Heilmargir voru myrtir, aðallega svertingjar en einnig þeir sem kallaðir voru "nigger-lovers". Viðbjóðurinn náði svo hápunkti þegar fjórar ungar stúlkur voru sprengdar í tætlur á leið í sunnudagaskólann. Það var ekki fyrr en loks á 7. áratugnum að rödd hinna kúguðu blökkumanna fór að heyrast af krafti með menn eins og Martin Luther King í farabroddi. Eftir það hefur Ku Klux Klan farið minnkandi er núna, eins og áður kom fram, einungis skugginn af sjálfu sér.

Ég hef oftast mjög gaman af heimildamyndum um áhugaverð og söguleg efni en þessi þótti mér alveg sérstaklega góð. Það hefur greinilega mikið verið lagt í myndina, rannsóknarvinnan er vel unnin og sagan er sögð á mjög dramtískan, en jafnframt áhrifaríkan hátt. Til að kóróna þetta voru svo sýndar myndir af öllum fórnarlömbum sem minnst var á - mjög tilfinningaþrungið. Þeir sem hafa gaman að sögulegum heimildamyndum verða ekki sviknir af þessari.

The Birth of a Nation

2007-09-23T10:33:00.000-07:00

Sennilega hafa fáar myndir haft jafnafdrifaríkar afleiðingar og stórvirkið The Birth of a Nation. Það var í kjölfarið af frumsýningu þessarar myndar að hin herskáu samtök Ku Klux Klan voru endurreist eftir að hafa legið í dvala í 50 ár. Samtökin eru til enn þann dag í dag en eru nú aðeins skugginn af sjálfum sér miðað við áhrifamátt þeirra áður fyrr.

Myndin hefst árið 1860 og segir frá tveimur fjölskyldun, önnur er frá Norðurríkjunum en hin frá Suðurríkjunum. Saga þeirra er svo rakin í gegnum ýmsa sögulega atburði á borð við Þrælastríðið, morðið á Abraham Lincoln og stofnun Ku Klux Klan. Vendipunktur myndarinnar á sér klárlega stað í Ford leikhúsinu þar sem John Wilkes Booth myrti Lincoln og kallaði svo "Sic semper tyrannis". Eftir það hefst upplausnin í Suðurríkjunum og er þá einblínt á dýrslegt eðli svarta kynstofnsins.

Skilaboð myndarinnar eru skýr: svertingjar og hvítingjar munu aldrei geta lifað saman í sátt og samlyndi. Svertingjarnir eru sýndir sem ofbeldisfullar og illa upp alandi skepnur sem girnast hvítar konur. Þegar þeir komast svo til valda undir forystu hins illa hvítingja Silas Lynch er litið á stofnun Ku Klux Klan sem nauðsynlegt skref til að uppræta upplausnina í samfélaginu. Ku Klux Klan eru góðu gæjarnir, svertingjar eru vondu gæjarnir. Einföld skilaboð.

Þegar maður horfir á myndir á borð við The Birth of Nation verður að hafa í huga að þær voru gerðar fyrir rúmum 100 árum enda fær myndin að líða mikið fyrir skort á tæknibrellum. En aftur á móti inniheldur myndin heilmikið af eftirminnilegum atriðum sem eiga sér fá lík í kvikmyndasögunni. Í þessu samhengi ber helst að nefna morðið á Abraham Lincoln ásamt atriðinu þar sem hugmyndin að Ku Klux Klan búningunum kviknaði. Myndin er einnig mjög fyndin á köflum en húmorinn fær aðallega að bitna á svertingjum og þeirra fáránlegu hegðun.

Það getur sennilega ekki hver sem er haft gaman að meira en þriggja tíma, hlóðlausri og svart-hvítri mynd frá 1915. Ég datt hins vegar algjörlega inn í myndina frá fyrstu mínútu og hafði mjög gaman að henni. Sagan er mjög vel sögð og sögulegi bakgrunnurinn er áhugaverður. Frábær mynd!

****1/2

Opinberun Hannesar II - Stuttmyndagerð

2007-09-22T09:02:00.000-07:00

Þann 10. september sl. fékk ég smjörþefinn af gerð kvikmynda ásamt félögum mínum úr Ólympíuliðinu í skítkasti. Það fyrsta sem við gerðum var að skrifa handrit (eða drög að því). Arnar Már Ólafsson fékk þá frábæru hugmynd að gera kvikmynd um mormónatrúboða og var það svo sannarlega e-ð til að vinna með. Eftir handritaskrifin skipuðum við í hlutverk. Ákveðið var að ég og Ingólfur Halldórsson lékum mormónana tvo, Arnar Már Ólafsson léki fórnarlamb mormónanna og Árni Þór Árnason léki gæjann úr Vottum Jehóva.

Áður en tökur hófust reyndum við að fá tilfinningu fyrir myndavélinni og læra á það sem við þyrftum að nota. Það tók skamman tíma og því var haldið niður í 10-11 á Hjarðarhaga þar sem fyrsta skotið var tekið. Þar ætlaði afgreiðslumaðurinn fyrst að banna okkur að taka upp skotið en eftir nokkur símtöl við verslunar- og framkvæmdastjóra þar sem við lýstum atriðinu sem við hygðumst taka upp ítarlega fengum við leyfið.

Tökurnar gengu ágætlega en við sáum fljótt að myndin yrði skelfilega klippt þar sem við fengum eingöngu að nota myndavélina til þess. Einnig komumst við að þeim mistökum þegar við vorum hálfnaðir með tökur að við hefðum tekið alla myndina upp með hljóðið still á 32k. Það eina sem var tekið upp í 48k var byrjunaratriðið sem við ætluðum að audio-döbba en síðan höfum við einhverra hluta vegna breytt yfir í 32k. Þetta eru mistök sem við munum læra af en við tókum þá ákvörðun að breyta ekki aftur yfir í 48k til að koma í veg fyrir ósamræmi. Önnur mistök sem við gerðum (og áttuðum okkur ekki á fyrr en horft var á myndina seinna meir) var að sum atriðin voru illa lýst. Þetta er annað atriði sem við munum passa upp á í komandi framtíð.

Þegar tökur voru búnar hófumst við handa við að audio-döbba tvö atriði. Fyrra atriðið sem við döbbuðum var tekið upp í 48k og gekk það mjög vel. Seinna atriðið var tekið upp í 32k þannig að lagið átti að koma yfir hljóðið í myndinni. Við sáum strax að það þurfti að breyta öðrum aðferðum til að audio-döbba það og tók það okkur rúman hálftíma að komast að réttu aðferðinni. Blessunarlega tókst það hins vegar á endanum og þá loksins var myndin fullkláruð.

Myndin varð á endanum rúmar sjö mínútur. Í heildina séð er ég nokkuð sáttur við útkomuna þrátt fyrir ýmis byrjendamistök á köflum. Ég hlakka hins vegar til að fá annað tækifæri til að gera mynd sem við getum lagt meiri vinnu í og klippt í tölvu. Nú þegar erum við Ólympíuliðsmennirnir komnir með hugmyndir að handritum fyrir næstu myndir og það er varla hægt að segja annað en að við iðum í skinninu yfir að fá að hrinda þeim í framkvæmd.

American Movie

2007-09-08T03:50:00.000-07:00

Fáfróður og skapbráður alkhólisti sem lifir fyrir að búa til hrollvekjumyndir en er samt þriggja barna faðir, fyrrverandi dópisti sem er svo útúrreyktur að ekkert af viti kemur út úr honum og ellismellur sem er kominn svo nálægt dauðabeðinu en getur varla talað eða hugsað lengur. Þetta er lýsingin á þremur helstu persónunum í American Movie; Mark, Mike og Uncle Bill. Nú mundu flestir sem leggja saman tvo og tvo sjá að þessir þrír kauðar smellpassa inn í hvaða Hollywood grínmynd sem er en nei, kæru lesendur, þarna höfðuð þið rangt fyrir ykkur. American movie er ekki leikin grínmynd heldur heimildamynd um tvö ár í lífi kvikmyndagerðarmannsins, Mike Borchardt. Á þessum tveimur árum vinnur hann að gerð myndarinnar 'Coven' sem er 40 mínútna, svarthvít hrollvekjumynd og er hún gerð í þeim tilgangi að fjármagna gerð annarrar bíómyndar. Sú mynd er enn í vinnslu, 10 árum síðar.

Pælingin á bak við American Movie hlýtur að vera sú að leikstjóri og framleiðandi myndarinnar, Chris Smith, hafi einn daginn rekist á Mark og félaga fyrir tilviljun og séð hvað þeir væru fáránlegir. Hann hefur svo fengið þá snilldarhugmynd að græða á þeim með því að gera tveggja tíma heimildamynd sem sýnir þá í action allan tímann. Þetta virkar ágætlega til að ná fram nokkrum drepfyndnum atriðum en til lengdar verður mynd sem þessi langdregin. Annar ókostur við myndina er að áhorfandinn fær litla samúð með Mark sem á þann draum heitastan að meika það í kvikmyndabransanum enda er hann, eins og áður kom fram, skapbráður og of oft í glasi. Aftur á móti eru vinur hans, Mike og Uncle Bill skemmtilegustu persónurnar og eiga þeir heiðurinn af besta gríninu í myndinni. Það sem stóð sérstaklega upp úr var þegar atriðið í Coven sem Uncle Bill lék í var tekið upp en tökurnar sem þurfti í það skiptu tugum.

Að öllu jöfnu hef ég gaman af heimildamyndum enda fjalla þær oftast um hluti sem eru áhugaverðir. American Movie fellur því miður ekki inn í þann hóp og einnig finnst mér það frekar tæp pæling að gera mynd um fólk einungis í þeim tilgangi að gera grín að því. Vissulega á myndin sína ljósu punkta og er fyndin á köflum en á heildina litið er hún langdregin enda ekki nógu áhugaverð til að fanga athygli áhorfandans allan tímann.

**1/2 /*****

Astrópía

2007-09-07T08:57:00.000-07:00

Þegar ég skellti mér á Astrópíu um daginn get ég ekki sagt að væntingarnar hafi verið miklar. Þetta var bara enn ein low-budget íslensk kvikmynd en í þetta skiptið með mörgum óreyndum leikurum í stærstu hlutverkunum og leikstýrt af manni sem ég hafði aldrei heyrt um. Skelfileg blanda.

Ég geri fastlega ráð fyrir því að það sé óþarft að rekja söguþráð myndarinnar hér þannig að við skulum vinda okkur beint í sleggjudómana. Leikararnir komu margir mjög á óvart og þá sérstaklega Snorri Engilbertsson sem lék Dag. Ragnhildur Steinunn stóð sig líka ágætlega en missti svoldið dampinn í rómantísku atriðunum. Sennilega er ástæðan sú að hún hafi vitað það vel hversu leiðileg þessi ástarsaga væri og sýndi hug sinn í verki með lélegum leik. Davíð Þór Jónsson var áberandi lélegastur af aðalleikurunum en hann lék einmitt óþokka myndarinnar. Mér finnst alltaf mikilvægt að vondi gæinn í bíómyndum sé vel leikinn til þess að hann verði hreint illmenni og þar með eftirminnileg persóna. Maður var svo sem ekki að búast við neinum Hannibal Lecter eða Darth Vader en Jolli (persónan sem Davíð Þór lék) nálgast alveg botninn hvað þetta varðar.

Söguþráður myndarinnar er þokkalegur fyrir utan rómantísku hliðarsöguna. Það að heimsk gella byrji að vinna í nördabúð er alveg áhugaverð pæling en að láta hana svo verða ástfangna af einum nördanum er fyrirsjáanlegt, ófrumlegt og leiðilegt. Myndin spilar einnig mikið út á það að kreista fram hlátur hjá áhorfandanum og tekst það misvel. Pétur Jóhann og Sverrir Þór fóru þar fremstir í flokki en þeir eru nánast djókandi út alla myndina. Ég ætla ekki að neita því að ég hafi skellt upp úr yfir nokkrum bröndurunum en sumir þeirra hittu alls ekki í mark. Í heildina séð er Astrópía ekki ólík flestum íslenskum bíómyndum; ágætis afþreying en skilur ekki neitt eftir sig.

**/*****